LabPlot"> ]> Stefan Gerlach

gerlach@mbi-berlin.de

2006 Stefan Gerlach &FDLNotice; 02/23/2006 1.5.1 &LabPlot; is een programma voor het maken van twee- en driedimensionale plots van functies en het analyseren van gegevens. KDE LabPlot plot &LabPlot; is een programma voor het maken van twee- en driedimensionale grafieken van gegevensverzamelingen en functies. In &LabPlot;kunt u met meerdere plots werken waarin meerdere grafieken aanwezig zijn. De grafieken kunnen worden gemaakt aan de hand van gegevens of van functies. Alle instellingen van een complete verzameling van plots kunnen in een projectbestand worden opgeslagen. Deze projectbestanden kunnen worden geopend met behulp van parameters op de opdrachtregel, met het menu Bestand, of door slepen en neerzetten. Elk object (titel, legenda, assen, tekst bij de assen) kan met de muis worden gesleept. Door op een object te dubbelklikken wordt het erbij behorende dialoogvenster geopend waarin de opties van het object kunnen worden gewijzigd. De instellingen van een plot/grafiek kunnen ook worden gewijzigd in het menu Uiterlijk. Met het menu Bewerken kunnen gegevensverzamelingen en functies (grafieken) worden toegevoegd die in dezelfde of in een andere plot kunnen worden afgebeeld. Versie 1.5.1 (27 Maart, 2006) nieuwe analysefuncties: ruis, signaalfilter, auto/kruiscorrelatie en geschiktheidsanalyse dialoog voor grafiek toevoegen in grafiekendialoog verbeterde dialoog voor toekennen van waarde in rekenblad ondersteuning voor paneelplots en verbeterde oppervlakteplot en taartdiagram sterk verbeterde verkennerdialoog met slepen en neerzetten opslaan en herstellen van positie/grootte van een blad in project statistieken van kolommen/rijen en inpassen in rekenbladen nieuwe stijl voor schaalstreepjes en het opvullen tussen krommen ondersteuning voor "richtext" in legenda instellingen opslaan en open dialogen bijwerken optioneel xml-projectformaat (wordt later als standaardformaat gebruikt) vele verbeteringen van fouten Versie 1.5.0 (15 augustus, 2005) meer gewichtsfuncties+restwaarden voor regressie/niet-lineaire aanpassing Wavelet- en Hankeltransformaties toegevoegd en verbeterde analysefuncties verbeterde oppervlakte- en qwt 3d-plot verbeterd gedrag bij niet-lineaire schalen en ondersteuning voor LaTeX-teksten import/export gegevens van/naar PostgreSQL, mySQL, enz. via KexiDB import Origin opj-projecten (alleen Origin-werkbladen) betere ondersteuning voor het maken van scripts vele verbeteringen van fouten Versie 1.4.1 (28 maart, 2005) niet-lineaire aanpassing van zelfgedefinieerde functies met tot 9 parameters instellen standaard plotstijl en symbolen kopiëren van grafieken en wissen/kopiëren van plots verbeterde import/export-instellingen met ondersteuning voor binaire gegevens meer functies voor analyse : comprimeren, top zoeken, periodieke, periode-vergelijking regressie/niet-lineaire aanpassing van gegevens met foutbalken snelle modus voor grote gegevensverzamelingen en gegevensmodus voor het beschouwen van gegeven punten zoomin/zoomuit, merkteken en verbeterd assenstelsel maskeren gegeven punten in rekenblad en plot Versie 1.4.0 (15 december, 2004) veelzijdig rekenblad met invoer gegevens, bewerken, enz. nieuwe 3d-plot met rotatie en kleurkaarten (met gebruik van qwtplot3d-bibliotheek) dubbelgebufferd plotten (trillingvrij beeld) bewerkingen op gevensverzameling import/export van ruim 80 afbeeldingformaten (svg, fits,...) en betere behandeling van afbeeldingen directe export naar ps, eps, pdf via ghostscript eenvoudig maken van scripts met QSA Versie 1.3.1 (30 augustus, 2004) ingebouwde export naar svg, eps en nog andere grafische formaten ondersteuning voor ternaire- en pooldiagrammen (de)convolutie en interpolatie toegevoegd beter zoomen, plotten van foutbalken en aantekeningen maken bij waarden meer plotsymbolen en penseel lezen en schrijven van netcdf-, cdf- en audio- (wav, au, snd,aiff,...) bestanden verbeterde dialoog grafiekenlijst nieuwe dialoog bestandsinformatie Versie 1.3.0 (14 juni, 2004) meerdere plots in een werkblad hanteren van tijd- en datumformaat verbeterde as-instellingen verbeterde oppervlakte- (dichtheid, contour) plots verbeterde niet-lineaire aanpassing ondersteuning voor taartdiagrammen verbeterde documentatie Duits handboek Versie 1.2.3 (16 februari, 2004) lineaire regressie en niet-lineaire aanpassing verbeterde Fouriertransformatie met behulp van gsl of fftw integratie, differenties en histogrammen met de muis maken, bewerken en verplaatsen van tekenobjecten lezen/schrijven van gecomprimeerde gegevens (gzip, bzip2) &kde;-KPart voor LabPlot-projectbestanden meer verbeteringen van fouten en verbeterde Duitse vertaling Versie 1.2.2 (17 december, 2003) logaritmische schaalverdeling assen ondersteuning voor tekenobjecten ondersteuning voor speciale functies en verdelingen van gsl fouriertransformatie via gsl exporteren naar pdf, fig, dxf, enz. via pstoedit exporteren naar > 100 verschillende afbeeldingsformaten via ImageMagick meer verbeteringen van fouten Versie 1.2.1 (26 oktober, 2003) sterk verbeterde grafische interface betere inpassing in &kde; titel en teksten bij de assen in "richtext" verbeterde 3d-plots nieuwe functies voor analyse beter lezen van gegevens instellen en opslaan van instellingen van de gebruiker voorbeelden Versie 1.2.0 (8 september, 2003) nieuwe verbeterde interne plotstructuur ondersteuning voor het "parsen" van functies met meer parameters nieuwe oppervlakteplot met contouren en legenda ondersteuning voor JPEG2000 en tiff gebruikershandleiding (dit handboek) meer verbeteringen van fouten Versie 1.1.1 (26 juli, 2003) matrix-gegevens-lezen dichtheidplots van functie en gegevens "parser" (programma voor lezen en herkennen van invoer) geheel herschreven afdrukken in kleur en op schaal plot exporteren als afbeelding meer flexibel lezen van gegevens verbeterde tekst bij schaalstreepjes op de assen (formaat en plaats) meer verbeteringen van fouten Versie 1.1 (22 juni, 2003) meer eigenschappen van objecten (kleur titel, kleur rooster, enz.) ondersteuning voor 2d-foutbalken slepen en neerzetten van de titel, de assen met correcte herschaling verbeterd opslaan en openen van alle plots in een projectbestand vele verbeteringen van fouten Versie 1.0.3 (11 mei, 2003) plotlijst in de menubalk verbeterd beheer van de werkruimte slepen en neerzetten van de legenda Bewerkingdialoog voor het bewerken van gegevens Versie 1.0.2 (4 april, 2003) plot verschuiven met knoppen voor hulpmiddelen schalen van plot met knoppen voor hulpmiddelen openen van dialoogvensters met een muisklik verbeterde voorbeeldweergave voor het afdrukken Versie 1.0.1 (18 maart, 2003) voorbeeldweergave voor het afdrukken geïmplementeerd grafieknaam anders dan de naam geïntroduceerd Versie 1.0 (3 maart, 2003; naar LabPlot hernoemd) ondersteuning voor &kde; 3.0 en &kde; 2.x automake- en autoconf-scripts (./configure) Versie 0.9.x (26 februari, 2003) verbeterde Gegevensdialoog een plot openen en opslaan begonnen met i18n (de) begonnen met de migratie van &Qt; naar &kde; verbeterde Lijstdialoog veranderen van grafieken van gegevens en functies in de Lijstdialoog ondersteuning van rooster in 2d- en 3d-plots Versie 0.4.0 (7 oktober, 2002) ondersteuning voor 3d-plots gebruiken van Grafiekenlijst voor het bewaren van alle grafieken in een plot beter schalen van de gehele plot nieuwe klasse GraphM voor de ondersteuning van matrix-gegevens Versie 0.2.1 (30 juni, 2001) Legenda in plot Lijstdialoog voor alle grafieken in een plot Versie 0.2 (16 juni, 2001) eerste "plotwidget" met een enkele grafiek aanmaken van gegevens via Functiedialoog Versie 0.1 (20 mei, 2001; eerste uitgave met de naam QPlot) In dit hoofdstuk wordt getracht een complete lijst te geven van alle eigenschappen van LabPlot. maken van 2d- en 3d-plots van gegevens en functies flexibel lezen/schrijven van gegevens in verschillende formaten (zoals cdf, netcdf, audio, binair, afbeeldingen, gegevensbestanden) lezen en schrijven van afbeeldingen en gecomprimeerde gegevens uitvoerige "parser" (programma voor het lezen en herkennen van invoer) voor het zelf maken van 2d, 3d-functies ondersteuning voor alle functies en constanten in de GNU Scientific Library (gsl, GNU wetenschappelijke bibliotheek) maken van oppervlakteplots, pooldiagrammen, ternaire diagrammen en taartdiagrammen van functies en gegevensbestanden flexibele 3d-plot met rotatie meerdere plots in een werkblad bewerkingen op gevensverzameling snelle modus voor grote gegevensverzamelingen en gegevensmodus voor het beschouwen van gegeven punten Gemakkelijk bewerken van plots kopiëren van grafieken en wissen/kopiëren van plots veelzijdig rekenblad voor het werken met gegevens dubbelklikken opent gedetailleerde dialogen voor alle instellingen elk object kan met de muis worden gesleept "online" schalen en verschuiven van plots ondersteuning voor teksten in LaTeX en "richtext" berekenen van expressies en direct bewerken van gegevens statistische informatie over gegevens tekenobjecten te bewerken met muis verschillende manieren van zoomen, maskeren van gegeven punten en merkteken dialoog voor grafiek toevoegen in grafiekendialoog ondersteuning voor paneelplots analyse van gegevens en functies middelen, gladstrijken en weglaten van gegevens comprimeren, periodieke analyse en analyse door periodes te vergelijken zoeken van extremen interpolatie (splines, enz.) differenties integreren histogram regressie (tot 10de orde) niet-lineaire aanpassing (ook van zelf gedefinieerde functie met tot 9 parameters) Fourier-, Hankel en wavelet-transformaties (de)convolutie werken met afbeeldingen ruis, signaalfilter en auto/kruiscorrelatie geschiktheidsanalyse LabPlot-projectbestanden ondersteuning voor verschillende werk- en rekenbladen met behulp van MDI opslaan en openen van alle werk- en rekenbladen in een projectbestand (*.lpl) bewerkbare projectinformatie exporteren van werkbladen als afbeelding, in ps-, eps-, svg-, pdf- en nog veel meer formaten (met gebruik van pstoedit of ImageMagick) import/export gegevens van/naar PostgreSQL, mySQL, enz. via KexiDB vele voorbeelden van projectbestanden optioneel xml-projectformaat (wordt later als standaardformaat gebruikt) importeren van Origin opj-projecten &kde;-uiterlijk en manier van werken instellen standaard plotstijl en symbolen afdrukken en ingebedde voorweergave van afdruk ondersteuning voor slepen en neerzetten KPart voor LabPlot-projecten &kde;-handboek (Engels en Duits) het maken van scripts met behulp van Script for Applications (QSA; Qt-Script voor toepassingen) van &Qt; Bij het opstarten van &LabPlot; op de opdrachtregel kunt u de naam opgeven van een projectbestand: LabPlot bestandnaam.lpl De volgende opties voor hulp op de opdrachtregel zijn beschikbaar LabPlot --help U krijgt een lijst van enkele basisopties die op de opdrachtregel beschikbaar zijn. LabPlot --help-qt U krijgt een lijst van de opties die beschikbaar zijn voor het wijzigen van de manier waarop &LabPlot; met &Qt; samenwerkt. LabPlot --help-kde U krijgt een lijst van de opties die beschikbaar zijn voor het wijzigen van de manier waarop &LabPlot; met &kde; samenwerkt. LabPlot --help-all U krijgt een lijst van alle opties die op de opdrachtregel beschikbaar zijn. LabPlot --no-splash Het scherm met de naam en de versie van het programma wordt niet getoond LabPlot --author U krijgt de naam van de auteur van &LabPlot; in het tekstscherm LabPlot --version U krijgt de versie-informatie voor &Qt;, &kde; en &LabPlot;. Is ook beschikbaar met LabPlot -v Het rekenblad is het belangrijkste onderdeel van LabPlot voor het werken met gegevens. Voor het beheer en het omzetten van gegevens bevat het rekenblad een aanpasbare tabel. Iedere kolom in de tabel heeft een bepaalde naam en kan een formaat toegewezen krijgen (zoals double of datetime (dubbele precisie of datumtijd)). U kunt importeren met de import-dialoog. Elke functie van het rekenblad kunt u bereiken via het contextmenu (rechtsklikken). U kunt in de rekenbladen onderling knippen, kopiëren en plakken, gegevens aanvullen, normaliseren en omzetten en tenslotte ook plots maken aan de hand van uw gegevens. Natuurlijk kunt u hier ook de gegevens in het rekenblad exporteren. Vanaf versie 1.4.1 kunt u bepaalde gegeven punten in het rekenblad maskeren die daarna bij het plotten niet worden gebruikt. Het maskeren van gegeven punten kan later in de dialoog voor de grafiekenlijst worden beïnvloed. Het werkblad bevat alle plots en tekenobjecten. U kunt het werkblad aanpassen in de dialoog voor het werkblad. Het werkblad kan meerdere plots bevatten met verschillende eigenschappen. Om de plots te rangschikken of op elkaar te leggen in het werkblad kunt u de menu-ingangen "Plots schikken" of "Plots over elkaar" gebruiken. In &LabPlot; wordt de werkwijze van &kde; en &Qt; voor het slepen en neerzetten ondersteund. Dit betekent dat u een project kunt openen door het symbool ervan te slepen naar het venster van &LabPlot;. Projectbestanden moeten de extensie .lpl hebben. In &LabPlot; wordt het slepen met de muis ondersteund van de assen, de titel, de legenda en de teksten bij de assen. Om iets te verplaatsen moet erop worden geklikt met de &LMB;. Bij het verplaatsen van de muis met ingedrukte &LMB; wordt de positie in de plot voortdurend bijgewerkt, totdat de muisknop wordt losgelaten. De horizontale en verticale posities van de muisaanwijzer in het plotgebied worden in gegevenseenheden getoond links in de statusbalk onder in het venster van LabPlot. In de gereedschapbalk aan de zijkant zijn vele functies gemakkelijk toegankelijk. U kunt hier zoomen, verplaatsen of schalen van een plot kiezen. Ook kunt u hier meer gevorderde functies selecteren zoals gegevensmodus (om afzonderlijke gegeven punten te beschouwen) of het maskeren van gegeven punten. Voor nadere informatie zie hier. &Ctrl;n BestandNieuw Aanmaken van een nieuw projectbestand in &LabPlot;. In een projectbestand worden alle instellingen en alle plots bewaard in ASCII-formaat. &Ctrl;o BestandOpenen Openen van een projectbestand voor &LabPlot;. FestandRRecent geopend Openen van een recent in &LabPlot; geopend bestand. U ziet hier de lijst van de 10 laatst gebruikte projectbestanden. &Ctrl;s BestandOpslaan Opslaan van het huidige project. Indien u het project voor de eerste keer opslaat wordt het opgeslagen met een tijdelijke naam voor een projectbestand. &Ctrl;a BestandOslaan als Opslaan van het huidige project onder een andere naam. BestandOpenenXML Openen van een project uit een XML-bestand in &LabPlot;. FileOpslaan alsXML Opslaan van een project in een XML-bestand in LabPlot. &Alt;v BestandProject Info In deze dialoog heeft u de mogelijkheid enkele bij het project behorende opties te beschouwen en te wijzigen zoals titel, auteur, aanmaakdatum, enz. Deze informatie wordt opgeslagen in het projectbestand. Dit kan worden gebruikt om enige nadere informatie over een project te bewaren. &Ctrl;> BestandProjectverkenner In deze dialoog krijgt u een overzicht van de structuur van een project. In toekomstige versies kunt u hier mogelijk meer mogelijkheden aantreffen zoals het toevoegen en wissen van grafieken, plots en werkbladen. &Ctrl;&Shift;l BestandImport Gegevens importeren in het actieve rekenblad U kunt hiermee gegevens importeren in LabPlot. Meer hierover kunt u lezen in de sectie Importdialoog. &Ctrl;&Shift;j BestandImport OPJ-project OPJ-project importeren U kunt hiermee OPJ-projecten van Origin in LabPlot importeren. &Ctrl;r BestandExport naar afbeelding Actieve plot opslaan als een afbeelding. Hiermee is het mogelijk de actieve plot op te slaan als een afbeelding. Verschillende formaten zijn hierbij mogelijk zoals: bmp, jpg, jpg2000, pbm, pgm, png, ppm, tiff, xbm en xpm. &Ctrl;o BestandExport naar ... Actieve plot in een speciaal formaat opslaan. Thans ondersteund zijn: Postscript (PS), Encapsulated Postscript (EPS), Portable Document Format (PDF), Scalable Vector Graphics (SVG) en het oorspronkelijke QPicture Format (PIC). &Alt;e BestandExport via pstoedit Actieve plot naar diverse formaten exporteren. Hiermee kunt u de actieve plot naar diverse formaten exporteren via pstoedit. Ondersteund worden: dxf, fig, eps, en nog veel meer. &Alt;i BestandExport via ImageMagick Actieve plot exporteren naar verschillende afbeeldingformaten. Hiermee kunt u de actieve plot exporteren naar verschillende afbeeldingformaten via ImageFormats. Meer dan 100 verschillende formaten worden ondersteund! Zie ook de documentatie van ImageMagick voor meer informatie. &Ctrl;p BestandAfdrukken Actieve plot afdrukken. Er wordt een afdrukdialoog geopend waarin u de printer kunt selecteren, verschillende papierafmetingen, enz. &Alt;p BestandAfdrukvoorbeeld Een afdrukvoorbeeld openen. Hiermee wordt een ingebed afdrukvoorbeeld in liggend A5-formaat geopend van de actieve plot. Een actief afdrukvoorbeeld kunt u hiermee afsluiten. &Ctrl;q BestandAfsluiten LabPlot afsluiten. &Ctrl;Shiftn BewerkenNieuwe 2d-plot Openen van een nieuwe lege 2d-plot in het huidige werkblad. &Alt;z BewerkenNieuwe Oppervlakteplot Openen van een nieuwe lege oppervlakteplot in het huidige werkblad. &Ctrl;m BewerkenNieuwewe 3d-plot Openen van een nieuwe lege 3d-plot in het huidige werkblad. &Ctrl;Shiftq BewerkenNieuwe QWT 3d-plot Openen van een nieuwe lege QWT 3d-plot in het huidige werkblad. &Alt;. BewerkenNieuw taartdiagram Openen van een nieuw leeg taartdiagram in het huidige werkblad. &Ctrl;Shifto BewerkenNieuww pooldiagram Openen van een nieuw leeg pooldiagram in het huidige werkblad. &Ctrl;Shiftt BewerkenNieuw ternair diagram Openen van een nieuw leeg ternair diagram in het huidige werkblad. &Alt;q BewerkenActieve plot Wissen Wissen van de actieve plot in het huidige werkblad. &Alt;> BewerkenKopie van Actief blad Een kopie maken van het actieve rekenblad/werkblad. &Ctrl;ShiftS BewerkenNieuw Rekenblad Openen van een nieuw rekenblad. &Alt;x BewerkenNieuw Werkblad Openen van een nieuw werkblad. &Ctrl;g PlottenGrafieklijst Openen van de dialoog Grafiekenlijst. In de lijstdialoog kunt u de grafieken in de actieve plot manipuleren. U kunt ook in deze dialoog komen door op een plot te dubbelklikken. &Ctrl;&Shift;. PlottenPlotlijst Openen van de plotlijstdialoog. In de plotlijstdialoog kunt u de grafieken in het actieve werkblad manipuleren. PlottenNieuwe plot van Functie Openen van de functiedialoog. Hierme opent u de functiedialoog voor het maken van een plot van een door de gebruiker gedefinieerde functie. &Ctrl;e Plotten Nieuwe plot van functie 2d-functie Openen van de dialoog voor 2d-functies. Hiermee opent u de functiedialoog voor het maken van een 2-dimensionale grafiek van een door de gebruiker gedefinieerde functie. &Ctrl;u Plotten Nieuwe plot van functie 2d- oppervlaktefunctie Openen van de dialoog voor 2d-oppervlaktefuncties. Hiermee opent u de functiedialoog voor het maken van een 2-dimensionale oppervlaktegrafiek van een door de gebruiker gedefinieerde functie. &Alt;< Plotten Nieuwe plot van functie Pooldiagram Openen van de dialoog voor functies in poolcoördinaten. Hiermee opent u de functiedialoog voor het maken van een 2-dimensionaal pooldiagram van een functie in poolcoördinaten. &Ctrl;f Plotten Nieuwe plot van functie 3d- functie Openen van de dialoog voor 3d-functies. Hiermee opent u de functiedialoog voor het maken van een 3-dimensionale grafiek van een door de gebruiker gedefinieerde functie. PlottenNiewe plot van gegevens Openen van de dialoog voor gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een plot aan de hand van gegevens. &Ctrl;d Plotten Nieuwe plot van gegevens 2d-gegevens Openen van de dialoog voor 2d-gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 2-dimensionale grafiek van een gegevensbestand. U kunt vele opties opgeven voor het lezen van gegevens, u moet dus in staat zijn hier elk type te lezen van ASCII-gegevens. &Alt;- Plotten Nieuwe plot van gegevens 2d-oppervlaktegegevens Openen van de dialoog voor 2d-oppervlaktegegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 2-dimensionale oppervlaktegrafiek van een gegevensbestand. &Alt;, Plotten Nieuwe plot van gegevens Taartgegevens Openen van de dialoog voor taartgegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 2-dimensionaal taartdiagram van een gegevensbestand. &Ctrl;, Plot Nieuwe plot van gegevens Polaire gegevens Openen van de dialoog voor polaire gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 2-dimensionaal pooldiagram van een gegevensbestand. &Ctrl;ShiftY Plotten Nieuwe plot van gegevens Ternaire gegevens Openen van de dialoog voor ternaire gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 2-dimensionaal ternair diagram van een gegevensbestand. &Ctrl;i Bewerken Nieuwe plot van gegevens 3d-gegevens Openen van de dialoog voor 3d-gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 3-dimensionale grafiek van een gegevensbestand. U kunt vele opties opgeven voor het lezen van gegevens, u moet dus in staat zijn hier elk type te lezen van ASCII-gegevens. &Ctrl;ShiftB Plotten Nieuwe plot van gegevens QWT 3d-gegevens Openen van de dialoog voor QWT 3d-gegevens. Hiermee opent u de gegevensdialoog voor het maken van een 3-dimensionale qwt-plot van een gegevensbestand. Plotten Snelle modus Snelle modus aan- en uitzetten Hiermee kunt u de snelle modus aan- en uitzetten. In de snelle modus kan het tekenen van een grafiek van een grote gevensverzameling worden versneld door slechts een beperkt aantal gegeven punten te gebruiken. Het aantal gegeven punten kan worden geselecteerd in de instellingen-dialoog. &Ctrl;c BewerkenWissen De actieve plot wissen. Hiermee worden alle grafieken in de actieve plot gewist zodat u een lege plot overhoudt, zoals na een "Nieuwe 2D/3D/Oppervlakte/Taart -plot of -diagram". Ook als het actieve blad een rekenblad is wordt dat gewist. &Ctrl;w BewerkenAfsluiten Afsluiten van het actieve blad. Hiermee kunt u ook het afdrukvoorbeeld afsluiten. In dit menu vindt u alles dat ook in de gereedschapbalk aan de zijkant aanwezig is. In dit menu vindt u alles dat ook aanwezig is in het contextmenu (rechtse muisklik) van een rekenblad. Indien er geen rekenblad actief is kunt u een nieuw rekenblad toevoegen. Leest u ook de uitvoerige informatie over de analyse-functies. &Ctrl;# AnalyseVergelijking berekenen Berekenen van elke vergelijking &Ctrl;Shiftd AnalyseBewerkingen op gegevensverzameling Openen van de dialoog voor bewerkingen Hier kunt u bewerkingen uitvoeren op gegevensverzamelingen, zoals optellen of vermenigvuldigen van .de waarden van twee grafieken. &Ctrl;Shiftk Analyse Periodiek Periodieke functie Openen van de Periodiekdialoog U kunt periodieke gegevens onderzoeken. &Ctrl;Shiftu Analyse Periodiek Beschouwing per periode Opent de dialoog voor de beschouwing per periode U kunt periodieke gegevens comprimeren. &Ctrl;Shiftx AnalyseTop zoeken Openen van de dialoog voor het zoeken van uiterste waarden Hier kunt u de uiterste waarden vinden in een gegevensverzameling. &Alt;h AnalyseHistogram Openen van de histogramdialoog Hier kunt u een histogram maken van elke grafiek. Kies in deze dialoog het interval en de klassen voor dit histogram. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;i AnalyseInterpolatie Openen van de dialoog voor interpolatie Hier kunt u elke grafiek interpoleren. U kunt in deze dialoog het type interpolatie kiezen, het interval en het aantal punten voor de resulterende functie. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;d AnalyseDifferenties Openen van de dialoog voor differenties Hier kunt een grafiek maken van de numerieke differenties van geselecteerde gegevens (afgeleide van een functie). &Alt;n AnalyseIntegratie Openen van de dialoog voor integreren Hier kunt de geselecteerde grafiek numeriek integreren. Definieer het interval dat u wilt of gebruik het actieve interval (dit kan worden gedefinieerd in het menu Uiterlijk.) Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;a Analyse Filter Middelen Openen van de dialoog voor middelen Hier kunt u een nieuwe grafiek maken van de (voor elke groep van n punten) gemiddelde gegevens van elke andere grafiek. &Alt;s Analyse Filter Gladstrijken Openen van de dialoog voor het gladstrijken van de gegevens Hier kunt u een nieuwe grafiek maken van de (over elke groep van n punten) gladgestreken gegevens van elke andere grafiek. &Ctrl;Shifth Analyse Filter Comprimeren Openen van de dialoog voor comprimeren Comprimeren van gegevensverzamelingen. &Alt;r Analys Filter Weglaten Openen van de dialoog voor het weglaten van gegevens Hier kunt u een nieuwe grafiek maken van de gegevens van elke andere grafiek door elk n-de punt weg te laten. &Alt;r Analyse Filter Ruis Open van de dialoog voor ruis Toevoegen van ruis aan uw gegevens. &Alt;r Analyse Filter Signaalfilter Openen van de dialoog voor het filteren van het signaal Toepassen van een (signaal)filter op uw gegevens. &Alt;f Analyse Transformatie FFT Openen van de FFT-dialoog (Fast Fourier Transform, snelle Fouriertransformatie) Hier kunt een "Fast" (snelle methode) FourierTransformatie uitvoeren op de geselecteerde grafieken. Indien dit op uw computer wordt ondersteund kunt u kiezen welke bibliotheek hiervoor wordt gebruikt ("GNU scientific library (gsl)" of de "Fastest Fourier Transform in the West (fftw))". U kunt zowel vooruit- als terug transformeren, langs de x-as de index, de frequentie of de periode laten weergeven en langs de y-as de grootte, het reële deel, het imaginaire deel of de fase. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;C Analyse Transformatie Convolutie/Deconvolutie Openen van de convolutiedialoog In deze dialoog kunt u een convolutie/deconvolutie uitvoeren van een grafiek met een andere. De x-waarden die worden gebruikt kunt u selecteren. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Ctrl;+ Analyse Transformatie Auto-/Kruiscorrelatie Openen van de correlatiedialoog Uitvoeren van een auto-/kruiscorrelatie op een/twee grafieken. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Ctrl;Shift< Analyse Transformatie Wavelet-transformatie Openen van de dialoog voor de Wavelet-transformatie Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Ctrl;Shift> Analyse Transformatie Hankel-transformatie Openen van de dialoog voor de Hankel-transformatie Hiervoor moet gsl >= 1.6 zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;; Analyse Statistiek Geschiktheid Openen van de dialoog voor de geschiktheidsanalyse Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;l AnalyseRegressie Openen van de dialoog voor regressie Hier kunt een regressie maken voor uw gegevens met verschillende soorten functies en gewichten. Het interval voor de regressie kan hier ook worden opgegeven. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Alt;t AnalyseNiet-lineaire aanpassing Openen van een dialoog voor niet-lineaire aanpassing In deze dialoog kunt u een niet-lineaire aanpassing maken voor uw gegevens. Thans kunnen 12 soorten functies worden geselecteerd, evenals elke zelfgedefinieerde functie met tot 9 parameters. Beginwaarden, stapgroottes, en tolerantie kunnen worden ingesteld voor de niet-lineaire kleinste-kwadraten aanpassing met gebruikmaking van gsl. Hiervoor moet gsl zijn geïnstalleerd (Gnu Scientific Library: Gnu wetenschappelijke bibliotheek). &Ctrl;Shiftg AnalyseBeeldbewerking Openen van de dialoog voor het bewerken van afbeeldingen In deze dialoog kunt u matrix- of afbeeldingsgegevens als een afbeelding manipuleren. Bewerkingen zoals roteren, schalen, scherper of helderder maken kunnen hierin worden gedaan. Zie ook het overzicht van functies voor analyse. &Alt;y UiterlijkPlots schikken Openen van de dialoog voor het rangschikken van de plots. Hierin kunt u opgeven hoe de plots in een werkblad moeten worden gerangschikt. &Ctrl;- UiterlijkPlots over elkaar Openen van de dialoog voor het over elkaar leggen van plots. Hier kunt u een plot precies op een andere leggen. &Ctrl;j UiterlijkPlotinstellingen Openen van de plotdialoog. Hier kunt u de instellingen wijzigen van de actieve plot. &Alt;w UiterlijkWerkbladinstellingen Openen van de werkbladdialoog. Hier kunt u de instellingen wijzigen van het actieve werkblad. &Ctrl;b UiterlijkAs -instellingen Openen van de dialoog voor de assen. Hier kunt u de instellingen wijzigen van de assen in een plot. &Ctrl;t UiterlijkTiteldialoog Openen van de titeldialoog. Hier kunt u de instellingen wijzigen van de titel van een plot. &Ctrl;l UiterlijkLegendadialoog Openen van de legendadialoog. Hier kunt u de instellingen wijzigen van de legenda in een plot. &Alt;o UiterlijkTekenobjecten Openen van de dialoog voor tekenobjecten. Hier kunt u nieuwe tekenobjecten toevoegen en hun instellingen wijzigen. In dit menu kunnen de basislijn en het plotgebied worden gedefinieerd. Ook kunnen 5 verschillende soorten tekenobjecten hier eenvoudig worden aangemaakt. Met "Basislijn aanmaken" kunt u een basislijn aanmaken die kan worden gebruikt bij het inkleuren van grafieken en voor integratie. Met "Gebied aanmaken" kan een gebied worden gedefinieerd. Een gebied wordt gebruikt voor niet-lineaire aanpassing, integratie, enz. Met de 5 overige menu-ingangen kunnen de verschillende tekenobjecten eenvoudig met de muis worden aangemaakt. Volg hierbij de aanwijzingen in de statusbalk. Dit menu geeft u een lijst van alle werkbladen en rekenbladen van een project. U kunt hier kiezen welk blad actief (en zichtbaar) is. Dit menu geeft u een lijst van alle grafieken in een werkblad. U kunt hierin rechtstreeks de instellingen van een grafiek wijzigen. In dit menu zijn die zaken verzameld die kunnen dienen voor het manipuleren van scripts waarmee handelingen in LabPlot kunnen worden geautomatiseerd Kijk in het Hoofdstuk Scripts maken voor het gebruik van de interface voor het maken van scripts in LabPlot &Ctrl;&Shift;c ScriptsScript inlezen Inlezen en uitvoeren van een &Qt;-script voor toepassingen (QSA-script (*.qs)). &Ctrl;&Shift;w ScriptsQSA-werkbank openen Openen van de QSA-werkbank voor het maken en bewerken van QSA-scripts (*.qs). In dit menu kunt u de gebruikersinstellingen wijzigen. &Ctrl;&Shift;f InstellingenVolledig scherm Tonen van de werkruimte in een volledig scherm. &Ctrl;m InstellingenMenubalk Tonen Menubalk tonen aan/uit. InstellingenLabplot instellen Instellen van de gebruikersinstellingen voor LabPlot. De standaard stijlen en symbolen voor 2d- en oppervlakteplots kunnen hier ook worden ingesteld. InstellingenInstellingen opslaan Opslaan van alle gebruikersinstellingen voor LabPlot. F1 HelpInhoud U vindt hier de inhoudspagina van de hulp voor &LabPlot;. HelpVoorbeelden U vindt hier vele voorbeeldprojecten van &LabPlot;. HelpOver LabPlot Geeft belangrijke informatie over &LabPlot;. In de hoofdwerkbalk treft u veel aan dat u in de verschillende menu's kunt vinden. U kunt dit aanpassen in het dialoogvenster in het menu Instellingen-> Werkbalken instellen De gereedschapsbalk van &LabPlot; aan de zijkant van het scherm heeft de volgende knoppen: KnopActie Lensvergrootglas Handpennen zoomen gegevensmodusafzonderlijke gegeven punten beschouwen. gegevens maskerengegeven punten selecteren voor maskeren. XAutoschalen X. YAutoschalen Y. ZAutoschalen Z. +Inzoomen. -Uitzoomen. LinksAlle grafieken naar links schuiven. RechtsAlle grafieken naar rechts schuiven. OpAlle grafieken naar boven schuiven. NeerAlle grafieken naar beneden schuiven. X+In X-richting vergroten. X-In X-richting verkleinen. Y+In Y-richting vergroten. Y-In Y-richting verkleinen. Z+In Z-richting vergroten. Z-In Z-richting verkleinen. In de dialoog Functie kunnen de plots voor functies worden aangemaakt en de instellingen ervan worden gedaan. Voor 2d-, oppervlakte-, taart- en 3d-plots zien die er hetzelfde uit. Alleen een paar plot-specifieke zaken zijn er anders. Vooral de Stijl is voor oppervlakte-plots anders. Op de eerste invoerregel komt de expressie voor de te plotten functie. De ingevoerde expressie wordt gelezen door een krachtige "parser" (programma dat de expressie inleest en herkent). Een complete lijst van de beschikbare functies ziet u hier. Op de tweede invoerregel kunt u de naam invullen van de gemaakte grafiek. Dit is de naam die u in de legenda ziet. In de afdelingen "Bereik" en "Aantal punten" kunt u het bereik selecteren en het aantal punten waarin en waarvoor de functiewaarde wordt berekend. Met de resterende stijlonderdelen kunt u het uiterlijk bepalen van de functie. Indien u een normale functie aanmaakt definieert de eerste selectie het type lijn (Lijnen, GeenKromme, Stappen, Vakken, Pulsen, Y-vakken), de kleur en of u die ingevuld wilt hebben (met een andere kleur). Met de andere onderdelen wordt het symbool geselecteerd voor de punten in de plot, met kleur, grootte, of ze moeten worden ingevuld, en met welke kleur. Bij het maken van een oppervlakteplot kunt u selecteren of u een dichtheids- of een contourplot wenst, of beide. In dat geval kunt u het aantal niveaus kiezen voor contourplots en de kleurschaal voor dichtheidsplots. Om de instellingen van een functie te wijzigen moet u de knop voor wijzigen in de lijst-dialoog selecteren. Om de stijl te wijzigen van een oppervlakteplot kunt u ook de dialoog "Plot-instellingen" gebruiken. Vanaf de versie 1.4.0 wordt in LabPlot de nieuwe QWT 3d-plot gebruikt die de voorkeur heeft boven de eenvoudige 3d-plot. De dialoog Gegevens wordt gebruikt voor het maken van grafieken van gegevensbestanden. Deze dialoog heeft veel weg van de functiedialoog. Toch zijn er enkele verschillen. In de eerste invoerregel moet u een te openen gegevensbestand selecteren. U kunt de knop "Nieuw" gebruiken om hiervoor een bestandsdialoog te openen. In de sectie "Lezen van kolom" kunt u selecteren van welke kolom u de waarden wilt inlezen. Bij twijfel kunt u op de knop " Gegevens inzien" klikken om het gegevensbestand te kunnen inzien. U kunt u hier ook instellen van welke tot welke rij gegevens moeten worden gelezen en welk scheidingsteken wordt gebruikt. De "auto"-separatie detecteert elk aantal en elke combinatie van de zg. "whitespace"karakters (spatie, tab, nl, ff, crt. (nl is 'nieuwe regel', ff is 'nieuwe pagina', crt is 'wagen terug')). Als bij "Lezen als" "y1 | y2 | y3 | ..." wordt geselecteerd dan worden de y-waarden gelezen op een enkele regel in de gegevensbestanden. In LabPlot wordt het inlezen van afbeeldingen ondersteund (alle door &Qt; ondersteunde formaten) en ook van gecomprimeerde gegevens (gzip, bzip2). Voor afbeeldingen moet u "matrix"selecteren om de gegevens hiervoor in te lezen. Vanaf versie 1.3.1 kan LabPlot ook netcdf-, cdf- en audio-gegevens (*.wav,*.au,*.aiff,*.snd,...) inlezen. Voor netcdf en cdf kiest u gewoon de variabelen in de x, y, enz. invoerregels en mogelijk controleert u dit in de dialoog "Gegevens inzien". Om de juiste variabelen op te zoeken kunt u de dialoog Bestandsinformatie gebruiken, om de inhoud te bekijken van een netcdf/cdf-bestand. Bij het lezen van audiogegevens kiest u eenvoudig 1 voor de tijd, 2 voor het eerste kanaal en 3 voor het tweede kanaal. 0 betekent natuurlijk de index, zoals bij het lezen van elk ander gegevensbestand. In de sectie "Lezen als" wordt het soort gegevens in het gegevensbestand geselecteerd. In "Type grafiek" wordt het soort grafiek dat wordt aangemaakt gekozen. Van x-y-gegevens kunt u alleen 2-dimensionale plots maken. Van x-y-z-gegevens kunt u fouten- en oppervlakteplots (2d-gegevensdialoog) of dichtheid-, contour- en 3d-plots (3d-gegevensdialoog) maken. Van matrix-gegevens kunt u dichtheid- en contourplots (2d-gegevensdialoog) of 3d-plots (3d-gegevensdialoog) maken. Vanaf de versie 1.4.0 wordt in LabPlot de nieuwe QWT 3d-plot gebruikt die de voorkeur heeft boven de eenvoudige 3d-plot. In de plotdialoog kunt u de plots in een werkblad hanteren. U kunt hierin plots dupliceren of wissen. De lijstdialoog is het centrale punt voor het omgaan met de verschillende grafieken in een plot. Hierin krijgt u een overzicht van alle grafieken en kunt u die manipuleren. U vindt deze lijstdialoog via het menu Plotten->Grafiekenlijst of door te dubbelklikken in de plot. Alle genoemde functies kunnen in alle lijstdialogen worden bereikt met de &RMB; Met "Tonen/Verbergen"kunt u de toestand van alle geselecteerde grafieken afwisselen. Alleen "Getoonde" grafieken zijn in de plot te zien. De autoschaal-functie werkt alleen voor de zichtbare grafieken. Met de knoppen "Gegevensbestand toevoegen" en "Functie toevoegen" kunt u aan de plot een grafiek toevoegen van gegevens of van een functie. (zie functiedialoog of gegevensdialoog. ) Met "Wissen" kunt u eenvoudig de geselecteerde grafiek wissen. Met "Wijzigen" kunt u de instellingen wijzigen van de geselecteerde grafiek. Als u alleen maar een kopie wilt hebben van een bestaande grafiek kiest u de knop "Grafiek kopiëren". Met de knop "Exporteren" wordt de dumpdialoog geopend voor het exporteren van een grafiek naar een bestand en met de knop "Bewerken" komt u in de dialoog voor bewerken. Met "Maskeren aan/uit" en "Alles demaskeren" kunt u het maskeren van verschillende gegeven punten wijzigen. Met de knop "Statistieken" ziet u enkele statistieken met betrekking tot de geselecteerde grafieken. Elke manipulatie kan ook worden bereikt via de rechter muisknop. Meervoudige selecties zijn mogelijk. Hier kunt u grafieken toevoegen van een ander werkblad of van elk rekenblad. Met de importdialoog kunt u in LabPlot gegevens importeren. Op de invoerregel kunt u meerdere gegevensbestanden opgeven om in te lezen. Met de knop "Bestandsinformatie" krijgt u informatie over de geselecteerde bestanden. U kunt ook het scheidingsteken opgeven (bijvoorbeeld ",") en het karakter voor de commentaarregels. U kunt hier ook de eerste en laatste rijen opgeven van de in te lezen gegevens. Vanaf versie 1.4.1 van LabPlot kunt u een voorgedefinieerd filter selecteren voor verschillende standaard gegevensformaten waarmee alle benodigde instellingen worden geselecteerd. In deze versie werd ook de ondersteuning toegevoegd voor de import van binaire gegevens. In de bewerkingsdialoog kunt u eenvoudig de gegevens van een grafiek bewerken. U kunt deze dialoog vinden via de lijstdialoog. In de tabel bovenaan ziet u alle gegevens. Hierin kunt u selecteren welke rijen en kolommen u wilt bewerken. U kunt geselecteerde rijen wissen of ze in stijgende of dalende volgorde sorteren met behulp van de knoppen onder de tabel. U kunt ook de expressie berekenen voor de geselecteerde rijen en kolommen. Hiervoor worden de zelfde krachtige eigenschappen van de "parser" (inlees- en herkenningsprogramma voor functies) gebruikt als in de functiedialoog. In de objectendialoog kunt u de instellingen wijzigen van alle tekenobjecten. De objectendialoog is te vinden in het menu Uiterlijk. Er zijn 5 tabbladen, een voor elk type tekenobject. Lijn, Tekst, Rechthoek, Ellips en Afbeelding. Van elk objecttype kunt tot 10 verschillende objecten definiëren. Alle instellingen kunnen in deze dialoog worden gewijzigd. Indien u een object wilt verwijderen selecteert u het object in de objectenlijst en klikt u op de knop "object wissen". Indien u objecten wilt aanmaken kunt u die in het menu Tekenen kiezen. De objecten kunnen daarna met de muis worden verplaatst. Dubbelklikken op een object opent het ermee overeenkomende tabblad van de objectendialoog. De dialoog voor informatie over bestanden kan worden gevonden via de gegevensdialoog. Hierin kunt u veel informatie vinden over een gegevensbestand. In het bijzonder bij netcdf-, cdf- en audiobestanden kunt u de inwendige structuur van een gegevensbestand bekijken. De dumpdialoog kan worden bereikt via de dialoog voor de grafiekenlijst. Hierin kunt u een grafiek exporteren naar een ASCII-, netcdf-, cdf-, audio-, binair of afbeeldingsbestand. Voor elk type bestand zijn er speciale opties. U kunt ook het bereik opgeven voor de te exporteren gegevens. In het geval van ASCII-gegevens wordt het bestand automatisch gecomprimeerd als aan de bestandsnaam de extensie .gz of .bz2 wordt toegevoegd. In de vier dialogen voor het uiterlijk kunt u de instellingen beïnvloeden van de actieve plot. U kunt deze dialogen bereiken via het menu "Uiterlijk" of door te dubbelklikken op het object in de plot. In de grafiekendialoog kunt u de achtergrondkleur selecteren, de achtergrondkleur van de grafiek (binnen de plot) en de intervallen voor de diverse assen. Ook kunnen de instellingen worden gewijzigd voor merkteken en basislijn. De functionaliteit auto-interval kan ook worden gevonden in de gereedschapsbalk aan de zijkant van het scherm. Voor een eventueel oppervlakteplot kunt u hier ook de stijlinstellingen wijzigen. Indien de actieve plot een QWT 3d-plot is kunt u hier enkele speciale instellingen selecteren. De plotstijl verandert de oppervlakte van de 3d-"mesh" (maasstructuur). Met Coördinatenstelsel stelt u de gewenste coördinaten in. De vloerstijl maakt contour- of dichtheidsplots op de vloer mogelijk met een door de gebruiker opgegeven aantal iso-lijnen. Tenslotte kunt u een speciale kleurenkaart selecteren (139 verschillende kleurenkaarten zijn standaard in LabPlot beschikbaar). Met de werkbladdialoog kunt u de titel van het werkblad wijzigen, en de z.g. "timestamp". U kunt titel en tijdstipvermelding hier ook aan- of uitzetten. In de dialoog voor de assen kunt u de instellingen wijzigen voor de verschillende assen. De dialoog wordt geopend door op een van de assen te dubbelklikken. In het bovenste gedeelte ziet u een lijst van alle assen. U kunt hierin de te wijzigen as kiezen. Om de as aan- of uit te zetten gebruikt u het aankruisvakje bovenin de dialoog. Onder de assen ziet u verschillende tabbladen voor de as-instellingen (kleur, schaalstreepjes, rooster, enz.). In de titeldialoog kunt u parameters van de titel wijzigen (naam, grootte en lettertype). De dialoog wordt geopend door op de titel te dubbelklikken. In de dialoog voor de legenda kunt u de parameters voor de legenda veranderen (rand er om heen, grootte en lettertype). De dialoog wordt geopend door op de legenda te dubbelklikken. Met de dialogen voor de analyse kunt u op verschillende manieren een grafiek analyseren. Door een ervan toe te passen wordt een nieuwe grafiek aangemaakt in de actieve plot. Alle functies voor de analyse laten u een bestemming selecteren voor de resulterende gegevens. U kunt het resultaat toevoegen aan elk reeds bestaand of nieuw werkblad/rekenblad. De meeste van de functies voor de analyse kunnen ook in een rekenblad worden gebruikt. Aan de hand van de geselecteerde kolommen in het rekenblad wordt een nieuwe kolom met de resulterende waarden gevormd. NaamBeschrijvingParametersToegepast opBewerkingen op gegevensverzameling Met minstens twee grafieken in de actieve plot kunt u in deze dialoog met de erbij behorende gegevens bewerkingen uitvoeren. U kunt die hierin optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en op elkaar delen. twee gegevensverzamelingenMiddelen Met deze functie kunt u gemiddelden berekenen per n punten in de grafiek. Het aantal punten wordt hierdoor n keer zo klein. aantal te middelen punten allesComprimeren Met deze functie kunt u grote gegevensbestanden comprimeren tot minder punten. U kunt kiezen of elk vastgesteld aantal punten moet worden opgeteld of gemiddeld (elke 3, elke 10, enz.). som of gemiddelde, aantal punten allesGladstrijken Deze functie doet het zelfde als middelen, maar nu voor elk gegevenspunt. U krijgt aldus een meer glad verlopende grafiek met een onveranderd aantal gegeven punten. aantal punten REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DY, X-Y-ZWeglaten Met deze functie wordt het aantal gegeven punten verkleind door alleen maar elk n-de punt te gebruiken. Het aantal punten wordt hierdoor n keer zo klein. aantal opeenvolgende punten REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYPeriodieke functies Met deze functie kan een gegevensverzameling worden verkleind door alle gegevens tot een periode van een functie te reduceren. U kunt kiezen tussen sommeren of middelen. som/gemiddelde, punten per periode REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYPer periode Met deze functie wordt het verschil (of de som) berekend van een periode vergeleken met de volgende. De periode wordt opgegeven door het aantal punten dat zich erin bevindt. som/verschil, punten in een periode REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYTop bepalen Met deze functie bepaalt u de uiterste waarden van een gegevensverzameling. De gevoeligheid van deze bepaling wordt vastgesteld met de parameters drempelwaarde en nauwkeurigheid uiterste waarden, drempelwaarde (Y-interval); nauwkeurigheid (X-interval) X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYHistogram Met deze functie kunt u een histogram maken van een grafiek. Dat betekent dat het y-interval in n klassen wordt verdeeld en dat elk gegevenspunt binnen een klasse wordt geteld. gebruikte Y-interval, aantal klassen REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DY, MATRIXInterpolatie Met interpoleren wordt geprobeerd een vloeiende kromme te vinden die door een aantal gegeven punten gaat. U kunt diverse interpolaties gebruiken, zoals lineair, met een veelterm, cspline, akima. Alle gegeven punten in het actieve interval worden voor de interpolatie gebruikt. Interpolatietype, interval/aantal punten voor de interpolatiefunctie REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYDifferenties In deze dialoog wordt bij benadering de eerste afgeleide functie bepaald van een grafiek. Geen REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYIntegratie Deze functie kan worden gebruikt voor de numerieke integratie van een grafiek. Met het aankruisvakje "Voeg grafiek toe" kunt u selecteren of de geïntegreerde grafiek moet worden toegevoegd. Door het aankruisvakje "Toon informatie" te selecteren wordt de cumulatieve som getoond in een apart venster. basislijn/integratie-interval, som of oppervlakte (absolute waarden) REKENBLAD, X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYRegressie Met regressie kan een grafiek worden aangepast aan een veelterm van tot de 10-de graad. gewicht/model, aantal punten/interval voor regressiefunctie X-Y,X-Y-DY,X-Y-DX-DYFouriertransformatie Hiermee kunt u de Fouriertransformatie berekenen van een grafiek. In LabPlot kan hiervoor de fftw of de gsl- bibliotheek worden gebruikt. U kunt kiezen voor de voorwaartse of de terug- (inverse) transformatie. X-waarden: index/frequentie/periode; Y-waarden: grootte/fase/reële deel/imaginaire deel X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYConvolutie/Deconvolutie Met deze functie kan de convolutie worden berekend van deze grafiek met een andere. In LabPlot wordt de FFT van gsl hiervoor gebruikt. Deconvolutie van een verzameling is ook mogelijk. X-waarden: index/zelfde als signaal X-Y, X-Y-DY, X-Y-DY-DY + X-Y, X-Y-DY, X-Y-DY-DYNiet-lineaire aanpassing Met deze functie kunt u een niet-lineaire aanpassing maken aan eengrafiek. U kunt uit 12 verschillende typen aanpassingen kiezen of een zelfgedefinieerde functie gebruiken met tot 9 parameters. Merk op dat vooral exponentiële functies erg gevoelig zijn voor de beginwaarden. De resulterende aanpassingsparameters worden in het onderste veld getoond en automatisch gebruikt als beginwaarden voor een verdere aanpassing. De resultaten worden als tekst aan de plot toegevoegd. aanpassingsfunctie, beginwaarden, basislijn/interval voor aanpassing, bereik/aantal punten voor de aanpassingsfunctie X-Y, X-Y-DY, X-Y-DX-DY, X-Y-DY-DYBewerken van afbeeldingen Met deze functie kunt u matrix- of afbeeldingsgegevens van de actieve plot manipuleren (bijv. een oppervlakteplot). In LabPlot wordt de API van ImageMagick gebruikt om een afbeelding te converteren met ongeveer 50 verschillende methodes. grootte (hoogte/breedte) van resulterende afbeelding MATRIX,AFBEELDING In de dialoog voor rangschikken kunt u opgeven hoe plots in een werkblad worden geplaatst. Met 2x2 worden de plots geplaatst in een 2x2 schema met een bepaalde tussenruimte en binnen de randdikte van het werkblad. In de dialoog voor op elkaar leggen kunt u de ene plot eenvoudig boven op de andere plaatsen. Natuurlijk moeten er dan wel minstens twee plots in het werkblad aanwezig zijn. In LabPlot wordt de "&Qt; Script for Applications" (QSA: script voor toepassingen van &Qt;) gebruikt voor het maken van scripts. Voor het maken en bewerken van scripts heeft QSA de QSA-werkbank aan boord die ook in LabPlot kan worden gebruikt. Als de werkbank klaagt dat sommige "pixmaps" (afbeeldingen die een beschrijving bevatten voor elk beeldpunt) niet kunnen worden gevonden kunt u met de omgevingsvariabele QSA_IMAGE_PATH het pad naar de gewenste pixmaps instellen. Ik zelf gebruik bijvoorbeeld "export QSA_IMAGE_PATH=/sw/qsa-x11-free-1.1.2/src/ide/images/" voordat LabPlot wordt opgestart. Voor meer informatie zie Hoofdstuk Scripts maken U vindt hier wat uitleg over gevorderde onderwerpen. Ik hoop dat dit u kan helpen enkele gevorderde onderdelen van LabPlot te gebruiken. Als u gegevens wilt plotten met foutbalken kunt u eenvoudig de gegevens invoeren in een rekenblad met de importdialoog. Selecteer de kolommen X,Y en DX,DY die u voor de foutbalken wilt gebruiken. U moet dan de hiermee overeenkomende plot selecteren (XYDY voor foutbalken in de Y-richting, XYDXDY voor foutbalken in beide richtingen en XYDYDY voor 2 foutbalken (naar boven en naar beneden) in de Y-richting). Indien u de gegevensdialoog gebruikt om uw gegevens direct in een plot te importeren selecteert u het juiste type (x|y, x|y|dy, x|y|dx|dy of x|y|dy1|dy2) in de invoerregel "lezen als". Vanaf versie 1.5.0 ondersteunt LabPlot het weergeven van Tex-tekst met behulp van texvc. Indien u zelf LabPlot compileert hoeft er alleen een ocaml-compiler aanwezig te zijn. Bij gebruik van een binaire versie van LabPlot wordt texvc automatisch gebruikt wanneer die in uw $PATH aanwezig is. Om een TeX-tekst te gebruiken moet u slechts het aankruisvakje "TeX" aankruisen in de tekstdialoog. Dan wordt elke tekst die u in het tekstvak invoert in Tex omgezet door texvc en aldus geplot. Omdat deze omzetting enige tijd kost kan het opnieuw tekenen van de plot even duren. Probeer het voorbeeld van "textekst" om een idee te krijgen hoe het eruit ziet. LabPlot ondersteunt lezen uit en schrijven van gegevens naar een gegevensbank, met behulp van de KexiDB-bibliotheek. Met KexiDB kan LabPlot gegevens lezen uit en schrijven naar PostgreSQL, mySQL, SQListe2+3. Om gegevens te importeren selecteert u "PostgreSQL, mySQL, enz." in de importdialoog en bladert u door de structuur van de gegevensbank (tabellen en velden). Om gegevens te exporteren selecteert u "GEGEVENSBANK" in de exportdialoog en selecteert u de gewenste parameter. Vanaf versie 1.3.0 ondersteunt LabPlot meerdere plots in een werkblad. U kunt nieuwe plots eenvoudig toevoegen aan een werkblad door "Nieuwe 2d-plot", "Nieuwe 3d-plot", enz. te kiezen. Een nieuwe plot wordt automatisch geopend wanneer een functie- of gegevens-dialoog wordt geopend voor een een plot van een ander type dan de actieve plot. Dus als bij een actieve 2d-plot "Nieuwe 3d-functie" wordt geselecteerd wordt een nieuwe 3d-plot automatisch toegevoegd. Met "Plots schikken" in het menu Uiterlijk kunt u eenvoudig plots in een werkblad rangschikken. Het schema dat hierbij wordt gebruikt kan geselecteerd worden met getallen (zoals 2x2) en de afstand tussen de plots en tussen de plots en de rand van het werkblad kan met de (tussen)ruimte worden ingesteld. U kunt de plots ook handmatig in het werkblad plaatsen. Door de rand van een plot te slepen kunt u de plot naar wens schalen. Als u de muis boven de randen van een plot houdt ziet u de hier bijbehorende pijltjes. Een hele plot kan worden verplaatst met slepen en neerzetten door in het midden van de plot te klikken. Als u het midden van de plot nadert ziet u een pijlenkruis. Bij het lezen van gegevens in de gegevensdialoog kunt u niet alleen het formaat voor het lezen van een kolom instellen op double (standaard, dubbele nauwkeurigheid), maar ook op dat van tijd en datum. In LabPlot wordt de functie "fromString()" van &Qt; gebruikt om de waarden in een kolom om te zetten naar een geldige datum of tijd. Het hangt dus helemaal van die functie af welke datum- en tijdformaten goed zijn. Het lijkt erop dat indien "datum" wordt geselecteerd dat het formaat van de kolom JJJJ-MM-DD moet zijn. In de dialoog voor de assen kunt u drie verschillende formaten kiezen voor de tekst bij de schaalstreepjes: datum, tijd en datumtijd. Met "datum" worden de geselecteerde waarden als dagen beschouwd sinds 1.1.1970. Met "tijd" worden de geselecteerde waarden beschouwd als seconden. Met "datumtijd" tenslotte worden de waarden beschouwd als seconden sinds 1.1.1970. U kunt het bij de streepjes getoonde formaat opgeven door een bepaalde tekenreeks op te geven in de invoerregel voor het formaat. Vanaf versie 1.4.0 kan LabPlot ook gegevens importeren in het datumtijd-formaat. Twee verschillende formaten kunnen worden geselecteerd. Het tekst-formaat lijkt op de uitvoer van "datum" (lokatieafhankelijke wijzigingen zouden geen probleem moeten zijn) en het ISO-formaat "JJJJ-MM-DDTHH:MM:SS". Vanaf versie 1.4.0 gebruikt LabPlot de mooie bibliotheek qwtplot3d voor het maken van geraffineerde 3-dimensionale plots. Om redenen van compatibiliteit bestaat de eenvoudige 3d-plot nog steeds en die hebben nog steeds enkele voordelen boven de 3d-plots van QWT. Maar ik raad u aan om wanneer dit mogelijk is de QWT 3d-plot te gebruiken. Voor de QWT 3d-plots wordt OpenGL gebruikt, u kunt dus de plots eenvoudig met de muis roteren, schalen en verschuiven. In de dialoog voor de plotinstellingen (menu Uiterlijk) kunt u meer instellingen doen voor deze 3-dimensionale plots. Omdat veel mensen het bekende programma Origin gebruiken van OriginLab, kan LabPlot opj-projecten van Origin importeren, van versies 4.0 tot en met 7.5. Omdat voor het opj-bestandsformaat eigendomsrechten gelden moest het importfilter worden ontwikkeld met behulp van "reverse engineering" (uitvogelen hoe iets precies in elkaar steekt). Dit is de reden waarom het veel werk kost om Origin-projecten te begrijpen en te converteren. In LabPlot 1.5.0 worden op dit moment alleen de werkbladen van Origin ondersteund. Indien er iemand is die hierover iets wilt vertellen en/of helpen zal ik doorgaan met de mogelijkheden van dit filter verder uit te breiden. In &LabPlot; 1.5.1 wordt een nieuw projectformaat geïntroduceerd op basis van XML. Na enkele toevoegingen moet het in de toekomst voldoen aan de OASIS-standaard. Het nieuwe XML-formaat ondersteunt achterwaartse en voorwaartse compatibiliteit en is veel schoner dan het oude LPL-formaat. Dit formaat wordt in de toekomstige versies gebruikt als het standaard projectformaat en het (vorige) LPL-formaat vervangen. Ook al zal &LabPlot; alle oude projecten zonder enige beperkingen kunnen lezen. De "parser" (programma voor het inlezen (in dit geval) en herkennen van expressies van functies) van LabPlot; maakt het gebruik mogelijk van de volgende functies: FunctieBeschrijving acos(x)Arccosinus, inverse cosinus, boogcosinus acosh(x)Hyperbolische arccosinus asin(x)Arcsinus, inverse sinus, boogsinus asinh(x)Hyperbolische arcsinus atan(x)Arctangens, inverse tangens, boogtangens atan2(y,x)Arctangens met twee variabelen atanh(x)Hyperbolische arctangens beta(a,b)Beta cbrt(x)Derdemachts wortel ceil(x)Afronden naar het eerstvolgende grotere gehele getal chbevl(x, coef, N)Tsjebyshev- (Eng.: Chebyshev) reeks berekenen chdtrc(df,x)Complement Chi-kwadraat chdtr(df,x)Chi-kwadraat verdeling chdtri(df,y)Inverse Chi-kwadraat cos(x)Cosinus cosh(x)Hyperbolische cosinus cosm1(x)cos(x)-1 dawsn(x)Integraal van Dawson drand()Willekeurig getal tussen 0 en 1 ellie(phi,m)Incomplete elliptische integraal (E) ellik(phi,m)Incomplete elliptische integraal (E) ellpe(x)Complete elliptische integraal (E) ellpk(x)Complete elliptische integraal (K) exp(x)Exponentiële functie, grondtal e expm1(x)exp(x)-1 expn(n,x)Exponentiële integraal fabs(x)Absolute waarde fac(i)Faculteit fdtrc(ia,ib,x)Complement F fdtr(ia,ib,x)F verdeling fdtri(ia,ib,y)Inverse F verdeling gdtr(a,b,x)Gamma verdeling gdtrc(a,b,x)Complement gamma hyp2f1(a,b,c,x)Gauss hypergeometrische functie hyperg(a,b,x)Confluent hypergeometrisch 1F1 i0(x)Gemodificeerde Bessel functie, orde 0 i0e(x)i0 met exponentiële schaal i1(x)Gemodificeerde Bessel functie, orde 1 i1e(x)i1 met exponentiele schaal igamc(a,x)Complement gamma integraal igam(a,x)Incomplete gamma integraal igami(a,y0)Inverse gamma integraal incbet(aa,bb,xx)Incomplete beta integraal incbi(aa,bb,yy0)Inverse beta integraal iv(v,x)Gemodificeerde Bessel functie, niet-gehele orde j0(x)Bessel functie, orde 0 j1(x)Bessel functie, orde 1 jn(n,x)Bessel functie, orde n jv(n,x)Bessel functie, niet-gehele orde k0(x)Gemod. Bessel functie, 3de soort, orde 0 k0e(x)k0 met exponentiële schaal k1(x)Gemod. Bessel functie, 3de soort, orde 1 k1e(x)k1 met exponentiële schaal kn(nn,x)Gemod. Bessel functie, 3de soort, orde n lbeta(a,b)Natuurlijke log van |beta| ldexp(x,exp)vermenigvuldigen van decimaal getal met gehele macht van 2 log(x)Logaritme, grondtal e log10(x)Logaritme, grondtal 10 logb(x)exponent, onafhankelijk van grondtal log1p(x)log(1+x) ndtr(x)Normale verdeling ndtri(x)Inverse normale verdeling pdtrc(k,m)Complement Poisson pdtr(k,m)Poisson verdeling pdtri(k,y)Inverse Poisson verdeling pow(x,y)machtfunctie psi(x)Psi- (digamma) functie rand()Willekeurig getal tussen 0 en RAND_MAX random()Willekeurig getal tussen 0 en RAND_MAX rgamma(x)Omgekeerde Gamma rint(x)afronden naar dichtstbijzijnde gehele getal sin(x)Sinus sinh(x)Hyperbolische sinus spence(x)Dilogaritme sqrt(x)Vierkantswortel stdtr(k,t)Student's t-verdeling stdtri(k,p)Inverse student's t-verdeling struve(v,x)Struve functie tan(x)Tangens tanh(x)Hyperbolische tangens true_gamma(x)ware gamma y0(x)Bessel functie, tweede soort, orde 0 y1(x)Bessel functie, tweede soort, orde 1 yn(n,x)Bessel functie, tweede soort, orde n yv(v,x)Bessel functie, niet-gehele orde zeta(x,y)Riemann Zeta functie zetac(x)Zeta functie met twee argumenten Voor meer informatie over deze functies zie de documentatie van GSL: http://www.gnu.org/software/gsl/manual/html_node/index.html. (Mede) om deze reden zijn een aantal functiebeschrijvingen onvertaald gelaten zodat de documentatie per functie makkelijker is te vinden. Een Nederlandstalige beschrijving van de gsl-bibliotheek heb ik helaas niet kunnen vinden (vertaler). FunctieBeschrijving gsl_log1p(x)log(1+x) gsl_expm1(x)exp(x)-1 gsl_hypot(x,y)sqrt{x^2 + y^2} gsl_acosh(x)arccosh(x) gsl_asinh(x)arcsinh(x) gsl_atanh(x)arctanh(x) airy_Ai(x)Airy function Ai(x) airy_Bi(x)Airy function Bi(x) airy_Ais(x)geschaalde versie van de Airy functie S_A(x) Ai(x) airy_Bis(x)geschaalde versie van de Airy functie S_B(x) Bi(x) airy_Aid(x)afgeleide van Airy functie Ai'(x) airy_Bid(x)afgeleide van Airy functie Bi'(x) airy_Aids(x)afgeleide van geschaalde Airy functie S_A(x) Ai(x) airy_Bids(x)afgeleide van de geschaalde Airy functie S_B(x) Bi(x) airy_0_Ai(s)s-de nulpunt van de Airy functie Ai(x) airy_0_Bi(s)s-de nulpunt van de Airy functie Bi(x) airy_0_Aid(s)s-de nulpunt van de afgeleide Airy functie Ai'(x) airy_0_Bid(s)s-de nulpunt van de afgeleide Airy functie Bi'(x) bessel_JJ0(x)reguliere cilindrische nulde orde Bessel functie, J_0(x) bessel_JJ1(x)reguliere cilindrische eerste orde Bessel functie, J_1(x) bessel_Jn(n,x)reguliere cilindrische n-de orde Bessel functie, J_n(x) bessel_YY0(x)irreguliere cilindrische nulde orde Bessel functie, Y_0(x) bessel_YY1(x)irreguliere cilindrische eerste orde Bessel functie, Y_1(x) bessel_Yn(n,x)irreguliere cilindrische n-de orde Bessel functie, Y_n(x) bessel_I0(x)reguliere gemodificeerde cilindrische nulde orde Bessel functie, I_0(x) bessel_I1(x)reguliere gemodificeerde cilindrische eerste orde Bessel functie, I_1(x) bessel_In(n,x)reguliere gemodificeerde cilindrische n-de orde Bessel functie, I_n(x) bessel_II0s(x)geschaalde reguliere gemodificeerde cilindrische nulde orde Bessel functie, exp (-|x|) I_0(x) bessel_II1s(x)geschaalde reguliere gemodificeerde cilindrische eerste orde Bessel functie, exp(-|x|) I_1(x) bessel_Ins(n,x)geschaalde reguliere gemodificeerde cilindrische n-de orde Bessel functie, exp(-|x|) I_n(x) bessel_K0(x)irreguliere gemodificeerde cilindrische nulde orde Bessel functie, K_0(x) bessel_K1(x)irreguliere gemodificeerde cilindrische eerste orde Bessel functie, K_1(x) bessel_Kn(n,x)irreguliere gemodificeerde cilindrische n-de orde Bessel functie, K_n(x) bessel_KK0s(x)geschaalde irreguliere gemodificeerde cilindrische nulde orde Bessel functie, exp (x) K_0(x) bessel_KK1s(x)geschaalde irreguliere gemodifificeerde cilindrische eerste orde Bessel functie, exp(x) K_1(x) bessel_Kns(n,x)geschaalde irreguliere gemodificeerde cilindrische n-de orde Bessel functie, exp(x) K_n(x) bessel_j0(x)reguliere sferische nulde orde Bessel functie, j_0(x) bessel_j1(x)reguliere sferische eerste orde Bessel functie, j_1(x) bessel_j2(x)reguliere sferische tweede orde Bessel functie, j_2(x) bessel_jl(l,x)reguliere sferische l-de orde Bessel functie, j_l(x) bessel_y0(x)irreguliere sferische nulde orde Bessel functie, y_0(x) bessel_y1(x)irreguliere sferische eerste orde Bessel functie, y_1(x) bessel_y2(x)irreguliere sferische tweede orde Bessel functie, y_2(x) bessel_yl(l,x)irreguliere sferische l-de orde Bessel functie, y_l(x) bessel_i0s(x)geschaalde reguliere gemodificeerde sferische nulde orde Bessel functie, exp(-|x|) i_0(x) bessel_i1s(x)geschaalde reguliere gemodificeerde sferische eerste orde Bessel functie, exp(-|x|) i_1(x) bessel_i2s(x)geschaalde reguliere gemodificeerde sferische tweede orde Bessel functie, exp(-|x|) i_2(x) bessel_ils(l,x)geschaalde reguliere gemodificeerde sferische l-de orde Bessel functie, exp(-|x|) i_l(x) bessel_k0s(x)geschaalde irreguliere gemodificeerde sferische nulde orde Bessel functie, exp(x) k_0(x) bessel_k1s(x)geschaalde irreguliere gemodificeerde sferische eerste orde Bessel functie, exp(x) k_1(x) bessel_k2s(x)geschaalde irreguliere gemodificeerde sferische tweede orde Bessel functie, exp(x) k_2(x) bessel_kls(l,x)geschaalde irreguliere gemodificeerde sferische l-de orde Bessel functie, exp(x) k_l(x) bessel_Jnu(nu,x)reguliere cilindrische Besslfunctie van gebroken orde nu, J_\nu(x) bessel_Ynu(nu,x)irreguliere cilindrische Besselfunctie van gebroken orde nu, Y_\nu(x) bessel_Inu(nu,x)reguliere gewijzigde Besselfunctie van gebroken orde nu, I_\nu(x) bessel_Inus(nu,x)geschaalde reguliere gewijzigde Besslfunctie van gebroken orde nu, exp(-|x|) I_\nu(x) bessel_Knu(nu,x)irreguliere gemodificeerde Besselfunctie van gebroken orde nu, K_\nu(x) bessel_lnKnu(nu,x)logaritme van de irreguliere gemodificeerde Besselfunctie van gebroken orde nu,ln(K_\nu(x)) bessel_Knus(nu,x)geschaalde irreguliere gemodificeerde Besselfunctie van gebroken orde nu, exp(|x|) K_\nu(x) bessel_0_J0(s)s-de positieve nulpunt van de Bessel functie J_0(x) bessel_0_J1(s)s-de positieve nulpunt van de Bessel functie J_1(x) bessel_0_Jnu(nu,s)s-de positieve nulpunt van de Bessel functie J_nu(x) clausen(x)Clausen integraal Cl_2(x) hydrogenicR_1(Z,R)lowest-order normalized hydrogenic bound state radial wavefunction R_1 := 2Z \sqrt{Z} \exp(-Z r) hydrogenicR(n,l,Z,R)n-th normalized hydrogenic bound state radial wavefunction dawson(x)Integraal van Dawson debye_1(x)eerste-orde Debye functie D_1(x) = (1/x) \int_0^x dt (t/(e^t - 1)) debye_2(x)tweede-orde Debye function D_2(x) = (2/x^2) \int_0^x dt (t^2/(e^t - 1)) debye_3(x)derde-orde Debye function D_3(x) = (3/x^3) \int_0^x dt (t^3/(e^t - 1)) debye_4(x)vierde-orde Debye function D_4(x) = (4/x^4) \int_0^x dt (t^4/(e^t - 1)) dilog(x)dilogaritme ellint_Kc(k)complete elliptische integraal K(k) ellint_Ec(k)complete elliptische integraal E(k) ellint_F(phi,k)niet-complete elliptische integraal F(phi,k) ellint_E(phi,k)niet-complete elliptische integraal E(phi,k) ellint_P(phi,k,n)niet-complete elliptische integraal P(phi,k,n) ellint_D(phi,k,n)niet-complete elliptische integraal D(phi,k,n) ellint_RC(x,y)niet-complete elliptische integraal RC(x,y) ellint_RD(x,y,z)niet-complete elliptische integraal RD(x,y,z) ellint_RF(x,y,z)niet-complete elliptische integraal RF(x,y,z) ellint_RJ(x,y,z)niet-complete elliptische integraal RJ(x,y,z,p) gsl_erf(x)errorfunctie erf(x) = (2/\sqrt(\pi)) \int_0^x dt \exp(-t^2) gsl_erfc(x)complementaire errorfunctie erfc(x) = 1 - erf(x) = (2/\sqrt(\pi)) \int_x^\infty \exp(-t^2) log_erfc(x)logaritme van de complementaire errorfunctie \log(\erfc(x)) erf_Z(x)Kansfunctie van Gauss Z(x) = (1/(2\pi)) \exp(-x^2/2) erf_Q(x)bovenste staart van de kansfunctie van Gauss Q(x) = (1/(2\pi)) \int_x^\infty dt \exp(-t^2/2) gsl_exp(x)exponentiële functie exprel(x)(exp(x)-1)/x met gebruik van een algoritme dat voor kleine waarden van x nauwkeurig is exprel_2(x)2(exp(x)-1-x)/x^2 met gebruik van een algoritme dat voor kleine waarden van x nauwkeurig is exprel_n(n,x)n-relatief exponentieel, dat de n-de generalisatie is van de functies `gsl_sf_exprel' exp_int_E1(x)exponentiële integraal E_1(x), E_1(x) := Re \int_1^\infty dt \exp(-xt)/t exp_int_E2(x)tweede-orde exponentiële integraal E_2(x), E_2(x) := \Re \int_1^\infty dt \exp(-xt)/t^2 exp_int_Ei(x)exponentiële integraal E_i(x), Ei(x) := PV(\int_{-x}^\infty dt \exp(-t)/t) shi(x)Shi(x) = \int_0^x dt sinh(t)/t chi(x)integraal Chi(x) := Re[ gamma_E + log(x) + \int_0^x dt (cosh[t]-1)/t] expint_3(x)exponentiële integraal Ei_3(x) = \int_0^x dt exp(-t^3) voor x >= 0 si(x)Sinus integraal Si(x) = \int_0^x dt sin(t)/t ci(x)Cosinus integraal Ci(x) = -\int_x^\infty dt cos(t)/t voor x > 0 atanint(x)Arctangens integraal AtanInt(x) = \int_0^x dt arctan(t)/t fermi_dirac_m1(x)complete Fermi-Dirac integraal met een index van -1, F_{-1}(x) = e^x / (1 + e^x) fermi_dirac_0(x)complete Fermi-Dirac integraal met een index van 0, F_0(x) = \ln(1 + e^x) fermi_dirac_1(x)complete Fermi-Dirac integraal met een index van 1, F_1(x) = \int_0^\infty dt (t /(\exp(t-x)+1)) fermi_dirac_2(x)complete Fermi-Dirac integraal met een index van 2, F_2(x) = (1/2) \int_0^\infty dt (t^2 /(\exp(t-x)+1)) fermi_dirac_int(j,x)complete Fermi-Dirac integraal met een index van j, F_j(x) = (1/Gamma(j+1)) \int_0^\infty dt (t^j /(exp(t-x)+1)) fermi_dirac_mhalf(x)complete Fermi-Dirac integraal F_{-1/2}(x) fermi_dirac_half(x)complete Fermi-Dirac integraal F_{1/2}(x) fermi_dirac_3half(x)complete Fermi-Dirac integraal F_{3/2}(x) fermi_dirac_inc_0(x,b)incomplete Fermi-Dirac integraal met een index van 0, F_0(x,b) = \ln(1 + e^{b-x}) - (b-x) gamma(x)Gamma functie lngamma(x)logaritme van de Gamma functie gammastar(x)regulated Gamma Function \Gamma^*(x) for x > 0 gammainv(x)omgekeerde van de gamma functie, 1/Gamma(x) met gebruik van de reële methode van Lanczos. taylorcoeff(n,x)Taylor coëfficient x^n / n! voor x >= 0 fact(n)faculteit n! doublefact(n)dubbele faculteit n!! = n(n-2)(n-4)... lnfact(n)logaritme van n faculteit, log(n!) lndoublefact(n)logaritme van de dubbele faculteit van n, log (n!!) choose(n,m)binomiaalcoëfficient 'kies m uit n zonder terugleggen'=n!/(m!(n-m)!) lnchoose(n,m)logaritme van 'kies m uit n zonder terugleggen' poch(a,x)Pochhammer symbool (a)_x := \Gamma(a + x)/\Gamma(x) lnpoch(a,x)logaritme van het Pochhammer symbool (a)_x := \Gamma(a + x)/\Gamma(x) pochrel(a,x)relatief Pochhammer symbool ((a,x) - 1)/x waarin (a,x) = (a)_x := \Gamma(a + x)/\Gamma(a) gamma_inc_Q(a,x)normalized incomplete Gamma Function P(a,x) = 1/Gamma(a) \int_x\infty dt t^{a-1} exp(-t) for a > 0, x >= 0 gamma_inc_P(a,x)complementary normalized incomplete Gamma Function P(a,x) = 1/Gamma(a) \int_0^x dt t^{a-1} exp(-t) for a > 0, x >= 0 gsl_beta(a,b)Beta Functie, B(a,b) = Gamma(a) Gamma(b)/Gamma(a+b) voor a > 0, b > 0 lnbeta(a,b)logaritme van de Beta Functie, log(B(a,b)) voor a > 0, b > 0 betainc(a,b,x)genormaliseerde incomplete Beta functie B_x(a,b)/B(a,b) voor a > 0, b > 0 gegenpoly_1(lambda,x)Gegenbauer polynoom C^{lambda}_1(x) gegenpoly_2(lambda,x)Gegenbauer polynoom C^{lambda}_2(x) gegenpoly_3(lambda,x)Gegenbauer polynoom C^{lambda}_3(x) gegenpoly_n(n,lambda,x)Gegenbauer polynoom C^{lambda}_n(x) hyperg_0F1(c,x)hypergeometrische functie 0F1(c,x) hyperg_1F1i(m,n,x)confluente hypergeometrische functie 1F1(m,n,x) = M(m,n,x) voor gehele parameters m, n hyperg_1F1(a,b,x)confluente hypergeometrische functie 1F1(m,n,x) = M(m,n,x) voor algemene parameters a,b hyperg_Ui(m,n,x)confluente hypergeometrische functie U(m,n,x) voor gehele parameters m,n hyperg_U(a,b,x)confluente hypergeometrische functie U(a,b,x) hyperg_2F1(a,b,c,x)Gauss' hypergeometrische functie 2F1(a,b,c,x) hyperg_2F1c(ar,ai,c,x)Gauss' hypergeometrische functie 2F1(a_R + i a_I, a_R - i a_I, c, x) met complexe parameters hyperg_2F1r(ar,ai,c,x)renormalized Gauss hypergeometric function 2F1(a,b,c,x) / Gamma(c) hyperg_2F1cr(ar,ai,c,x)renormalized Gauss hypergeometric function 2F1(a_R + i a_I, a_R - i a_I, c, x) / Gamma(c) hyperg_2F0(a,b,x)hypergeometrische functie 2F0(a,b,x) laguerre_1(a,x)gegeneraliseerde Laguerre polynomen L^a_1(x) laguerre_2(a,x)gegeneraliseerde Laguerre polynomen L^a_2(x) laguerre_3(a,x)gegeneralisserde Laguerre polynomen L^a_3(x) lambert_W0(x)hoofdtak van de Lambert W functie, W_0(x) lambert_Wm1(x)tweede reële tak van de Lambert W functie, W_{-1}(x) legendre_P1(x)Legendre polynomen P_1(x) legendre_P2(x)Legendre polynomen P_2(x) legendre_P3(x)Legendre polynomen P_3(x) legendre_Pl(l,x)Legendre polynomen P_l(x) legendre_Q0(x)Legendre polynomen Q_0(x) legendre_Q1(x)Legendre polynomen Q_1(x) legendre_Ql(l,x)Legendre polynomen Q_l(x) legendre_Plm(l,m,x)associated Legendre polynomial P_l^m(x) legendre_sphPlm(l,m,x)normalized associated Legendre polynomial $\sqrt{(2l+1)/(4\pi)} \sqrt{(l-m)!/(l+m)!} P_l^m(x)$ suitable for use in spherical harmonics conicalP_half(lambda,x)irregular Spherical Conical Function P^{1/2}_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1 conicalP_mhalf(lambda,x)regular Spherical Conical Function P^{-1/2}_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1 conicalP_0(lambda,x)conical function P^0_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1 conicalP_1(lambda,x)conical function P^1_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1 conicalP_sphreg(l,lambda,x)Regular Spherical Conical Function P^{-1/2-l}_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1, l >= -1 conicalP_cylreg(l,lambda,x)Regular Cylindrical Conical Function P^{-m}_{-1/2 + i \lambda}(x) for x > -1, m >= -1 legendre_H3d_0(lambda,eta)zeroth radial eigenfunction of the Laplacian on the 3-dimensional hyperbolic space, L^{H3d}_0(lambda,eta) := sin(lambda eta)/(lambda sinh(eta)) for eta >= 0 legendre_H3d_1(lambda,eta)zeroth radial eigenfunction of the Laplacian on the 3-dimensional hyperbolic space, L^{H3d}_1(lambda,eta) := 1/sqrt{lambda^2 + 1} sin(lambda eta)/(lambda sinh(eta)) (coth(eta) - lambda cot(lambda eta)) for eta >= 0 legendre_H3d(l,lambda,eta)L'th radial eigenfunction of the Laplacian on the 3-dimensional hyperbolic space eta >= 0, l >= 0 gsl_log(x)logaritme van X loga(x)logaritme van de absolute waarde van X, log(|x|) logp(x)log(1 + x) voor x > -1 met behulp van een algoritme dat nauwkeurig is voor kleine waarden van x logm(x)log(1 + x) - x voor x > -1 met behulp van een algoritme dat nauwkeurig is voor kleine waarden van x gsl_pow(x,n)Machtsfunctie x^n voor gehele n psii(n)digamma functie psi(n) voor positieve gehele n psi(x)digamma function psi(x) voor alle x psiy(y)reële deel van de digamma functie op de lijn 1+i y, Re[psi(1 + i y)] ps1i(n)Trigamma functie psi'(n) for voor positieve gehele n ps_n(m,x)polygamma functie psi^{(m)}(x) voor m >= 0, x > 0 synchrotron_1(x)eerste synchrotron functie x \int_x^\infty dt K_{5/3}(t) voor x >= 0 synchrotron_2(x)tweede synchrotron functie x K_{2/3}(x) voor x >= 0 transport_2(x)transport functie J(2,x) transport_3(x)transport functie J(3,x) transport_4(x)transport functie J(4,x) transport_5(x)transport functie J(5,x) hypot(x,y)hypotenusa functie \sqrt{x^2 + y^2} sinc(x)sinc(x) = sin(pi x) / (pi x) lnsinh(x)log(sinh(x)) voor x > 0 lncosh(x)log(cosh(x)) zetai(n)Riemann Zeta functie zeta(n) voor gehele N gsl_zeta(s)Riemann Zeta functie zeta(s) voor alle s hzeta(s,q)Hurwitz Zeta functie zeta(s,q) voor s > 1, q > 0 etai(n)eta functie eta(n) voor gehele n eta(s)eta functie eta(s) voor alle s Voor meer informatie over deze functies zie de documentatie van GSL: http://www.gnu.org/software/gsl/manual/html_node/index.html. (Mede) om deze reden zijn een aantal functiebeschrijvingen onvertaald gelaten zodat de documentatie per functie makkelijker is te vinden. Een Nederlandstalige beschrijving van de gsl-bibliotheek heb ik helaas niet kunnen vinden (vertaler). FunctieBeschrijving gaussian(x,sigma)kansdichtheid p(x) in x voor een Gaussische (normale) verdeling met standaarddeviatie sigma ugaussian(x)eenheids Gaussische verdeling. Equivalent met de hierbovenstaande functies met een standaaarddeviatie een, sigma=1 gaussian_tail(x,a,sigma)kansdichtheid p(x) in x voor de (bovenste) staart van een Gaussische verdeling met standaarddeviatie sigma en onderste grens a ugaussian_tail(x,a)staart van een eenheids Gaussische verdeling. Equivalent met de hierbovenstaande functies met een standaarddeviatie een, sigma=1 bivariate_gaussian(x,y,sigma_x,sigma_y,rho)kansdichtheid p(x,y) in (x,y) voor een Gaussische verdeling met twee kansvariabelen met standaarddeviaties sigma_x, sigma_y en correlatiecoëfficiënt rho exponential(x,mu)kansdichtheid p(x) in x voor een exponentiële verdeling met gemiddelde mu laplace(x,a)kansdichtheid p(x) in x voor een Laplace verdeling met gemiddelde a exppow(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een exponentiële-macht verdeling met schaalparameter a en exponent b cauchy(x,a)kansdichtheid p(x) in x voor een Cauchy verdeling met schaalparameter a rayleigh(x,sigma)kansdichtheid p(x) in x voor een Rayleigh verdeling met schaalparameter sigma rayleigh_tail(x,a,sigma)kansdichtheid p(x) in x voor de staart van een Rayleigh verdeling met schaalparameter sigma en ondergrens a landau(x)kansdichtheid p(x) in x voor de Landau verdeling gamma_pdf(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een gamma verdeling met parameters a en b flat(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een uniforme verdeling van a naar b lognormal(x,zeta,sigma)kansdichtheid p(x) in x voor een lognormale verdeling met parameters zeta en sigma chisq(x,nu)kansdichtheid p(x) in x voor een chi-kwadraat verdeling met nu vrijheidsgraden fdist(x,nu1,nu2)kansdichtheid p(x) in x voor een F-verdeling met nu1 en nu2 vrijheidsgraden tdist(x,nu)kansdichtheid p(x) in x voor een t-verdeling met nu vrijheidsgraden beta_pdf(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een beta verdeling met parameters a en b logistic(x,a)kansdichtheid p(x) in x voor een logistische verdeling met schaalparameter a pareto(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een Pareto verdeling met exponent a en schaal b weibull(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een Weibull verdeling met schaal a en exponent b gumbel1(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een Type-1 Gumbel verdeling met parameters a en b gumbel2(x,a,b)kansdichtheid p(x) in x voor een Type-2 Gumbel verdeling met parameters a en b poisson(k,mu)kans p(k) op het verkrijgen van k in een Poisson verdeling met gemiddelde mu bernoulli(k,p)kans p(k) op het verkrijgen van k in een Bernoulli verdeling met kansparameter p binomial(k,p,n)kans p(k) op het verkrijgen van k in een binomiale verdeling met parameters p en n negative_binomial(k,p,n)kans p(k) op het verkrijgen van k in een negatieve binomiale verdeling met parameters p en n pascal(k,p,n)kans p(k) op het verkrijgen van k in een Pascal verdeling met parameters p en n geometric(k,p)kans p(k) op het verkrijgen van k in een geometrische verdeling met kansparameter p hypergeometric(k,n1,n2,t)kans p(k) op het verkrijgen van k in een hypergeometrische verdeling met parameters n1, n2 en n3 logarithmic(k,p)kans p(k) op het verkrijgen van k in een logaritmische verdeling met kansparameter p ConstanteBeschrijving PI11/pi PI22/pi PISQRT22/sqrt(pi) Ee LN2log_e 2 LN10log_e 10 LOG2Elog_2 e LOG10Elog_10 e PIpi PI_2pi/2 PI_4pi/4 SQRT2sqrt(2) SQRT1_21/sqrt(2) Voor meer informatie over deze constanten zie de documentatie van GSL: http://www.gnu.org/software/gsl/manual/html_node/Physical-Constants.html. ConstanteBeschrijving cDe lichtsnelheid in vacuum mu0De permeabiliteit van de vrije ruimte e0De permittiviteit van de vrije ruimte NaGetal van Avogadro FDe molaire lading van 1 Faraday kDe Boltzmann constante R0De molaire gas constante V0Het standaard gasvolume GaussHet magnetisch veld van 1 Gauss muDe lengte van 1 micron haDe oppervlakte van 1 hectare mphDe snelheid van 1 mijl per uur kmhDe snelheid van 1 kilometer per uur auDe lengte van 1 astronomische eenheid (gemiddelde afstand zon-aarde) GDe gravitatieconstante lyDe lengte van 1 lichtjaar pcDe lengte van 1 parsec gDe standaard versnelling van de zwaartekracht op aarde msDe massa van de zon eDe lading van het elektron eVDe energie van 1 elektronvolt amuDe atomaire massaeenheid meDe massa van het elektron mmuDe massa van het muon mpDe massa van de proton mnDe massa van de neutron alphaDe elektromagnetische fijnstructuurconstante RyDe Rydbergconstante a0De straal van Bohr ADe lengte van 1 Angstrom barnDe oppervlakte van 1 barn muBDe Bohr magneton muNDe nucleaire magneton mueHet magnetisch moment van het elektron mupHet magnetisch moment van de proton minHet aantal seconden in 1 minuut hHet aantal seconden in 1 uur dHet aantal seconden in 1 dag weekHet aantal seconden in 1 week inDe lengte van 1 inch (Engelse duim) ftDe lengte van 1 foot (Engelse voet) yardDe lengte van 1 yard mileDe lengte van 1 mile (Engelse mijl) milDe lengte van 1 mil (1/1000e van een inch) nmileDe lengte van 1 nautische mijl fathomDe lengte van 1 fathom (vadem) knoopDe snelheid van 1 knoop ptDe lengte van 1 punt voor afdrukkers (1/72 inch) texptDe lengte van 1 TeX-punt (1/72,27 inch) acreDe oppervlakte van 1 acre ltrHet volume van 1 liter us_gallonHet volume van 1 US gallon can_gallonHet volume van 1 Canadese gallon uk_gallonHet volume van 1 UK gallon quartHet volume van 1 quart pintHet volume van 1 pint poundDe massa van 1 pound (Engelse pond) ounceDe massa van 1 ounce tonDe massa van 1 ton mtonDe massa van 1 metrische ton (1000 kg) uk_tonDe massa van 1 UK ton troy_ounceDe massa van 1 troy ounce caratDe massa van 1 karaat gram_forceDe kracht van 1 gram gewicht pound_forceDe kracht van 1 pound gewicht kilepound_forceDe kracht van 1 kilopound gewicht poundalDe kracht van 1 poundal calDe energie van 1 calorie btuDe energie van 1 British Thermal Unit thermDe energie van 1 Therm hpHet vermogen van 1 paardekracht barDe druk van 1 bar atmDe druk van 1 standaard atmosfeer torrDe druk van 1 torr mhgDe druk van een kwikkolom van 1 meter inhgDe druk van een kwikkolom van 1 inch inh2oDe druk van een waterkolom van 1 inch psiDe druk van 1 pound per vierkante inch poiseDe dynamische viscositeit van 1 poise stokesDe kinematische viscositeit van 1 stokes stilbDe luminantie van 1 stilb lumenDe lichtstroom van 1 lumen luxDe verlichtingssterkte van 1 lux photDe verlichtingssterkte van 1 phot ftcandleDe verlichtingssterkte van 1 footcandle lambertDe luminantie van 1 lambert ftlambertDe luminantie van 1 footlambert curieDe (radio)activiteit van 1 curie roentgenDe blootstelling (aan ioniserende straling) van 1 roentgen radDe opgenomen dosis van 1 rad De volgende constanten zijn hetzelfde in het cgs-stelsel : ConstanteBeschrijving c_cgs G_cgs h_cgs hbar_cgs mu0_cgs au_cgs ly_cgs pc_cgs g_cgs eV_cgs me_cgs mmu_cgs mp_cgs mn_cgs Ry_cgs k_cgs muB_cgs muN_cgs mue_cgs mup_cgs R0_cgs V0_cgs in_cgs ft_cgs yard_cgs mile_cgs nile_cgs fathom_cgs mil_cgs pt_cgs texpt_cgs mu_cgs A_cgs ha_cgs acre_cgs barn_cgs ltr_cgs us_gallon-cgs quart_cgs pint_cgs cup_cgs fluid_ouncs_cgs tablespoon_cgs teaspoon_cgs can_gallon_cgs uk_gallon_cgs mph_cgs kmh_cgs knot_cgs pound_cgs ouncs_cgs ton_cgs mton_cgs uk_ton_cgs troy_ounce_cgs carat_cgs amu_cgs gram_cgs pound_force_cgs kilopound_force_cgs poundal_cgs cal_cgs btu_cgs therm_cgs hp_cgs bar_cgs atm_cgs torr_cgs mhg_cgs inhg_cgs inh2o_cgs psi_cgs poise_cgs stokes_cgs F_cgs e_cgs G_cgs stilb_cgs lumen_cgs lux_cgs phot_cgs ftcandle_cgs lambert_cgs ftlambert_cgs curie_cgs roentgen_cgs rad_cgs sm_cgs a0_cgs e0_cgs In dit hoofdstuk wordt de interface in LabPlot uitgelegd voor het maken van scripts warmee u uw werk kunt automatiseren. Door deze interface te gebruiken kunt u erg productief worden en uw werk vereenvoudigen als u vaak dezelfde dingen doet. Met de kennis van deze interface kunt u LabPlot volledig op afstand besturen. In LabPlot wordt de &Qt; Script for Applications (QSA; script voor toepassingen) gebruikt van Trolltech, Inc. Deze wordt met twee verschillende licenties uitgebracht - een commerciële (dat nogal wat kost) en een onder GPL (vrij om van het internet op te halen). De GPL-versie kent enkele beperkingen die van toepassing zijn in het geval van commerciëel ontwikkelde toepassingen. Natuurlijk moet LabPlot worden gecompileerd met ondersteuning voor QSA. Voor &kde; 3 (gebaseerd op &Qt; 3) is versie 1.1 X van QSA nodig. Scripts zijn kleine bestanden met uit te voeren instructies. Omdat LabPlot met zulke scripts kan werken kan het hiermee worden geautomatiseerd. Scripts kunnen met uw favoriete tekstverwerker worden gemaakt en bewerkt of met de QSA-werkbank (kan in LabPlot worden gevonden in het menu " Scripts -> QSA werkbank" . Indien de pictogrammen in de werkbank ontbreken, kijkt u dan even in het Werkbankhoofdstuk. Om een script uit te voern kunt u LabPlot script.qs aanroepen vanaf de opdrachtregel of een script op het bureaublad in LabPlot slepen en neerzetten. U kunt ook de dialoog "Scripts->Script openen" in LabPlot gebruiken voor het uitvoeren van een script. LabPlot is verdeeld in een aantal klassen ("classes" ). Hiervan hoeft u er maar een paar te kennen voor de meeste scripts. Voor elke bewerking roept u slechts de overeenkomende functie aan in de klassen van LabPlot. Alle beschikbare functies kunt u vinden in het klassenoverzicht op http://cvs.sourceforge.net/viewcvs.py/*checkout*/labplot/doc/html/hierarchy.html. Alle MainWin-functies kunnen direct worden aangeroepen. Laat ons beginnen met importData("sample.dat"); Hiermee wordt eenvoudig het gegevensbestand "sample.dat" in een rekenblad in LabPlot gelezen. Dit kunt u zien in de schermafbeelding. import import Indien u nu met het rekenblad wilt gaan werken moet u de overeenkomende rekenbladfunctie aanroepen. Stel we willen een 2d-plot maken importData("sample.dat"); s = activeSpreadsheet(); s.plot2DSimple(); Het resultaat is plot van rekenblad plot We willen nu met de plot gaan werken. We moeten het werkblad hebben en hierin de actieve plot. De script ziet er zo uit: importData("sample.dat"); s = activeSpreadsheet(); s.plot2DSimple(); w = activeWorksheet(); p = w.get2DPlot(w.API()); p.setBackground("green"); w.redraw(); met als resultaat dat we een groene achtergrond hebben werken aan plot groen Een complete script die gegevens importeert en enkele instellingen wijzigt voordat het resultaat wordt opgeslagen als EPS kan er als volgt uitzien: importData("sample-data/sin.dat"); s = activeSpreadsheet(); s.plot2DSimple(); w = activeWorksheet(); p = w.get2DPlot(w.API()); p.setBackground("green"); p.setGraphBackground("lightblue"); r = p.ActRange(0); r.setRange(250,750); r = p.ActRange(1); r.setRange(-2,2); l = p.getLegend(); l.setPosition(.5,.4); t = p.Title(); t.setTitle("example title"); t.setRotation(10); a = p.getAxis(0); a.enableMajorGrid(); ll = a.getLabel(); ll.setTitle("different x axis"); font = new Font("SanSerif"); a.setTickLabelFont(font); p.setMarksEnabled(); mark = p.markX(); mark.setRange(450,550); p.setRegionEnabled(); p.setRegion(350,650); // w.redraw(); exportEPS("export.eps"); exit(); De gebruikte functies zouden duidelijk moeten zijn (helaas iets minder voor iemand zonder wat kennis van het Engels (vert.)). De resulterende EPS ziet er dan uit als sessie afmaken sessie Dit is eigenlijk alles dat u moet weten over het schrijven van scripts. Meer voorbeelden kunnen worden gevonden in de map examples/scripts/ van de bronbestanden of in de map met gegevens van LabPlot. Kijk in de QSA-documentatie voor een gedetailleerde beschrijving van de syntaxis van QSA. Alle opsommingen die in &LabPlot; beschikbaar zijn kunt u ook in scripts gebruiken. Zie ook de globale script labplot.qs. Met QSA is het ook mogelijk dialogen te gebruiken voor het invoeren van bestandsnamen, enz. In het volgende voorbeeld wordt een dialoog gebruikt voor het invoeren van een naam voor een gegevensbestand: d = new ImportDialog(); var filename = FileDialog.getOpenFileName( "*.dat" ); if (filename) { d.setFilename(filename); d.Apply(); } In dit hoofdstuk vindt u een uitleg van de voorbeeldprojecten van LabPlot. U kunt alle voorbeelden vinden onder Help->Voorbeelden behalve wanneer vermeld SchermbeeldNaamBeschrijving tekst bij assen dit voorbeeld laat u zien hoe u verschillende teksten bij de assen kunt gebruiken. De getoonde functie is tot de basislijn ingevuld. rydberg spectradit voorbeeld toont Rydberg spectra gemeten met foto-excitatie van metastabiele helium in een magneto-optische val. log as-schaalin dit voorbeeld worden logaritmische schalen gebruikt voor de assen met een aangepaste tekst bij de schaalstreepjes audio-gegevensdit voorbeeld laat gegevens zien van gegevens gelezen uit een audio-bestand merktekendit voorbeeld laat zien hoe een merkteken kan worden gebruikt TeX-tekstin dit voorbeeld wordt een TeX-tekst gebruikt analysein dit voorbeeld wordt het verschil getoond tussen de drie analyse-functies weglaten, middelen en gladstrijken. U ziet hier verschillende stijlen en symbolen voor het tonen van gegevens. eenvoudige fftdit voorbeeld laat zien hoe een eenvoudige Fouriertransformatie eruit kan zien. histogramdit voorbeeld laat een voorbeeldhistogram zien van een periodieke functie. niet-lineaire aanpassingdit voorbeeld toont een niet-lineaire Lorentz-aanpassing van een gegevensverzameling van monsters in een opgegeven interval. exponentiële aanpassing in dit voorbeeld ziet u hoe een exponentiële aanpassing van gegevens eruit moet zien. log aanpassing dit voorbeeld laat een exponentiële aanpassing zien in een logaritmische plot. oppervlaktein dit voorbeeld ziet u een eenvoudige oppervlakteplot met een dichtheids- en contourdiagram van een door de gebruiker gedefinieerde functie. Het kleurenpalet is gekozen om de functiewaarden mooi uit te laten komen. oppervlaktestijldit voorbeeld laat de zelfde gegevensverzameling zien als oppervlakteplot in verschillende stijlen. 3ddit voorbeeld toont een eenvoudige 3-dimensionale plot van een functie. tekenobjectenin dit voorbeeld ziet u hoe u in LabPlot tekenobjecten kunt gebruiken. afbeeldingendit voorbeeld laat een oppervlakteplot zien gemaakt van een afbeeldingsbestand (utm.xpm). taartdiagram dit voorbeeld laat een eenvoudig taartdiagram zien van tweedimensionale gegevens balkplot in dit voorbeeld ziet u hoe u de balkstijl kunt gebruiken voor x- en y-intervallen. meerdere plotsdit voorbeeld toont het gebruik van meerdere plots in een werkblad. Hier ziet u vier verschillende typen van plots 2x2 gerangschikt met een onderlinge tussenruimte van 0,05. qwt 3d-plotdit voorbeeld toont het gebruik van een qwt 3-dimensionale plot. In dit voorbeeld wordt een aangepaste kleurenkaart gebruikt en de "vloeriso"-stijl voor contourlijnen op de vloer. nog een oppervlakteplotdit is nog een voorbeeld van een oppervlakteplot. Hierin kunt u zien dat ook hier een logaritmische as-verdeling kan worden gebruikt. pooldiagramdit voorbeeld laat een eenvoudig pooldiagram zien van functies ternair diagramin dit voorbeeld ziet u een ternair diagram van wat gegevens sfi (alleen op de download-pagina)in dit voorbeeld maakt u kennis met plots die op elkaar zijn geplaatst door het laten zien van een spectrum van selectieve veldionisatie met daar boven op een diagram van de helling van het veld. U vindt hier een lijst van de bekende fouten. Een meer uitgebreide lijst vindt u in het TODO-bestand in het LabPlot-pakket. pstoedit werkt niet altijd goed. pstoedit heeft soms een probleem met het omzetten (converteren) van postscript-bestanden die door &Qt; zijn gemaakt. Vooral wanneer "truetype"-lettertekens worden gebruikt lijkt het erop dat &Qt; beschadigde postscript-bestanden maakt. Met ghostscript lijken deze postscript-bestanden goed te zijn maar met pstoedit kunnen ze niet worden omgezet. Ik heb voor dit probleem geen oplossing gevonden en heb tenslotte de standaard lettertekens van LabPlot gewijzigd om alleen die te gebruiken die met pstoedit geen problemen veroorzaken. Ik hoop dat in een toekomstige versie van &Qt; dit wordt verholpen. Met SuSE 9.0 "crash"t LabPlot bij het opstarten. Het originele &Qt;-pakket van SuSE 9.0 heeft een fout bij het roteren van tekst. Alle toepassingen die deze bibliotheek gebruiken om tekst te roteren zullen dus "crash"en. SuSE stelt op hun webpagina een vernieuwd &Qt;-pakket voor SuSE 9.0 beschikbaar. Dus vernieuwt u alstublieft het &Qt;-pakket. Ongelukkigerwijs is er nog steeds een fout in de tekstrotatie door &Qt; op SuSE 9.0, waardoor de alleenstaande letters in een tekenrij niet worden geroteerd. Om dit te herstellen moet u naar SuSE 9.1 vernieuwen, waar de &Qt;-tekstrotatie perfect werkt. ImageMagick kan niet worden gebruikt op FreeBSD 4-stable. Wanneer u LabPlot compileert op FreeBSD 4-stable met ImageMagick schijnt er een probleem te zijn dat zich alleen voordoet op FreeBSD 4 : /usr/include/sys/cdefs.h:273: warning: `_POSIX_C_SOURCE' is not defined (een waarschuwing dat `_POSIX_C_SOURCE' niet is gedefinieerd) Ik heb er geen idee van wat dit probleem veroorzaakt. Als iemand dit kan oplossen wil ik graag dat hij/zij mij een berichtje stuurt. Op dit moment is het enige dat kan worden gedaan het deactiveren van ImageMagick (--disable-ImageMagick) bij het compileren. Bij gebruik van het KPart-object in LabPlot kan de grootte van het venster niet worden gewijzigd. Bij het veranderen van de grootte van het venster naar de gewenste grootte moet u de pagina met KPart opnieuw inlezen. Dit moet deze fout ongedaan maken. Voor welke platformen (computersystemen) is LabPlot beschikbaar? LabPlot is ontwikkeld voor Unix-platformen en heeft de &Qt;-toolkit (gereedschapskist) en &kde;nodig. Normaal kunt u LabPlot compileren en gebruiken op elk platform dat door &kde; (>=3) wordt ondersteund. Een recente lijst met ondersteunde platformen en tips voor het compileren en het laten werken van LabPlot vindt u op http://labplot.sf.net/wiki?Download. Persoonlijk heb ik toegang tot en kan ik de volgende platformen ondersteunen: SuSE 10.0 (main development platform) SuSE 9.3 SuSE 9.1 Fedora Core 4 Fedora Core 3 RedHat 9 Mandriva 2006 Mandrake 10.1 Mandrake 10.0 Slackware 10 . Met behulp van wat vrijwilligers is van de volgende platformen ook bekend dat LabPlot daarop draait: Debian 3.0 FreeBSD 4,5 PLD 2.0 CentOS 4 Als u LabPlot wilt compileren en testen op een ander platform (zoals Solaris, Xantos, Windows, enz.), laat me dit dan weten. Als u tijdens het compileren enig probleem tegenkomt kan ik misschien helpen. Na het compileren en starten van LabPlot zie ik alleen een "Bestand" en "Help" menu. De werkbalken zijn geheel leeg. Wat is er mis? In LabPlot wordt de standaard manier gebruikt voor het aanmaken van de grafische gebruikersinterface (GUI) van &kde;-toepassingen. De GUI van LabPlot wordt beschreven in het bestand "LabPlotui.rc" dat in het juiste &kde;-pad moet worden geïnstalleerd opdat &kde; het menu en de werkbalken, enz kan opbouwen. In een normale &kde;-installatie moet met "./configure --prefix=$KDEDIR ; make ; make install" alle bestanden in de juiste mappen worden geplaatst (bijv. $KDEDIR/share/apps/LabPlot/ voor "LabPlotui.rc"). Kijk alstublieft bij uw distributie waar de benodigde bestanden moeten worden geïnstalleerd. Het is ook mogelijk om voor de "shared files" (gedeelde bestanden) die voor &kde; worden gebruikt zelf een map aan te wijzen. Deze map moet worden opgegeven in de omgevingsvariabele KDEDIRS. Dus wanneer u LabPlot installeert in /usr/local moet u "/usr/local" toevoegen aan de omgevingsvariabele KDEDIRS voordat u &kde; start. Hoe exporteer ik een actief werkblad als een afbeelding? Er zijn drie manieren waarop u een actief werkblad kunt exporteren naar een afbeelding. De standaard manier is met "Bestand->Exporteren naar afbeelding". Hierbij zijn alle door &Qt; ondersteunde afbeeldingsformaten mogelijk. Selecteer het gewenste afbeeldingsformaat waarna het actieve werkblad wordt geëxporteerd. De tweede manier om naar een afbeelding te exporteren is met "Bestand->Exporteren via pstoedit". Hierdoor wordt het actieve werkblad geëxporteerd naar Postscript en daarna intern omgezet naar het geselecteerde formaat via pstoedit. Een groot aantal niet-afbeeldings formaten (zoals PDF of DXF) worden ook ondersteund. U kunt de grootte van de afbeelding, de schaal en de rotatie in deze dialoog selecteren. De derde manier naar een afbeelding te exporteren is met "Bestand->Exporteren via ImageMagick". In LabPlot wordt de bibliotheek van ImageMagick gebruikt voor de conversie naar alle mogelijke afbeeldingsformaten (ImageMagick ondersteunt meer dan 200 formaten). Zoals bij "Exporteren via pstoedit" kunt u de grootte, de schaal en de rotatie van de afbeelding selecteren. Sommige functies voor de analyse werken niet. Wat kan ik doen? In LabPlot wordt gebruik gemaakt van de GNU Scientific Library (gsl: GNU wetenschappelijke bibliotheek) voor regressie, Fouriertransformatie en niet-lineaire aanpassing (curve fit). U kunt LabPlot ook gebruiken als gsl niet is geïnstalleerd, maar dan kunt u de bovengenoemde functies niet gebruiken. Dus als deze eigenschappen nodig zijn moet u wel de gsl installeren. Hoe kan ik Griekse letters gebruiken in titel, tekst bij de assen enz.? In Labplot wordt het lettertype " greek times" gebruikt dat in SuSE beschikbaar was tot versie 9.0. Wilt u dit lettertype kunnen gebruiken dan moet u nog het pakket xfntgreek-1.0-560.noarch.rpm installeren. Als alles werkt moet u de Griekse letters (kleine en grote) kunnen zien in de Tekstdialoog en ze in een tekst kunnen gebruiken. Hoe kan ik de objecten, plots enz. van LabPlot in mijn eigen toepassing gebruiken? Vanaf versie 1.2.3 van LabPlot zijn alle klassen ("classes") van LabPlot verzameld in de bibliotheek libLabPlot. Op dit moment moet u in de pakketten met de broncode kijken voor de documentatie van alle klassen. Na uitproberen hoe deze bibliotheek kan worden gebruikt zal ik de documentatie van de API (application programming interface: interface voor het programmeren van toepassingen) van de bibliotheek verbeteren met behulp van (de toepassing) doxygen. Ik ontvang graag een email indien er vragen zijn. Bovendien heb ik een KPart-object gemaakt voor LabPlot-projecten zodat u een *lpl bestand van LabPlot kunt bekijken en bewerken in uw toepassing. Bekijk alstublieft de documentatie van &kde; hoe de KPart-objecten van &kde; kunnen worden gebruikt. Ik mis een belangrijke eigenschap. Wat kan ik doen? Kijk in het TODO-bestand in de documentatie van LabPlot. Hier staan alle geplande eigenschappen min of meer gesorteerd die ik zal toevoegen aan toekomstige versies van LabPlot. Als u nog andere eigenschappen wenst of als u spoedig over een eigenschap in de lijst wilt kunnen beschikken, kunt u mij een email sturen met uw wensen en, indien mogelijk, voorbeeld-gegevens of een korte beschrijving van wat u wenst te doen. Het is dan niet onwaarschijnlijk dat uw eigenschap in de volgende stabiele versie van LabPlot aanwezig zal zijn :-) Ik wil helpen. Kan ik aan LabPlot bijdragen? Ja, natuurlijk. Er is heel wat te doen. Ook als u niets weet van programmeren zijn er altijd mensen nodig voor het vinden van fouten, dingen uitproberen en het doen van suggesties. Ook de vertaling en de documentatie geeft heel veel werk. Stuur me maar een email als u wilt helpen. &LabPlot; Programma copyright 2006 Stefan Gerlach gerlach@mbi-berlin.de Vergeet niet: &LabPlot; is nog in ontwikkeling. Er is nog een lange lijst van eigenschappen die nog ontbreken, die aan latere versies van &LabPlot; zullen worden toegevoegd. Omdat er nog heel veel is te doen kan ik alle hulp gebruiken die ik maar kan krijgen. Elke bijdrage zoals wensen, verbeteringen, programmaverbeteringen, foutmeldingen of schermafbeeldingen is welkom. Documentatie copyright 2006 Stefan Gerlach gerlach@mbi-berlin.de &underFDL; &underGPL; &LabPlot; kan worden gevonden op de thuispagina op sourceforge.net: http://labplot.sf.net. Er is een overzicht van alle beschikbare pakketten op http://labplot.sf.net/wiki?Download. Om &LabPlot; goed te kunnen gebruiken is minstens een standaard installatie nodig van &kde; 3.0. In &LabPlot; worden de volgende bibliotheken meegeleverd: Cephes Math Library Release 2.3: June, 1995 : aanpassing van Grace voor het gebruik van krachtige wiskundige functies (parser) [Free] qwtplot3d 0.2.4beta : geeft OpenGL 3d-plots. Gebruikt in QWT 3D-plot. qtiffio library : ondersteuning voor tiff-afbeeldingen audiofile 0.2.5 : ondersteuning voor lezen/schrijven van audiobestanden [LGPL] netcdf 3.5.0 : ondersteuning voor lezen/schrijven van Unidata Network Common Data Form (netCDF) bestanden [zie netcdf/COPYRIGHT] libundo 0.8.2 : ondersteuning voor "do/redo" (ongedaan maken/opnieuw) (wordt op dit moment nog niet gebruikt) Optioneel worden in &LabPlot; de volgende programma's/bibliotheken gebruikt indien beschikbaar : GNU scientific library (GSL) : gebruikt voor bijzondere functies in de parser (programma voor het lezen en herkennen van functies) en de meeste functies voor analyse. Fastest Fourier Transform in the West (fftw of fftw3) : gebruikt voor Fouriertransformaties. pstoedit : voor exporteren naar *.eps,*.dxf,*.fig, enz.. via pstoedit moet pstoedit zijn geïnstalleerd. Imagemagick/ImageMagick-C++ : Voor exporteren naar meer dan100 afbeeldingsformaten moetImageMagick++ zijn geïnstalleerd. &Qt; Script for Applications : gebruikt voor het maken van scripts en plugins voor LabPlot. JasPer library (bibliotheek) : ondersteuning voor het JPEG2000 afbeeldingsformaat cdf : ondersteuning voor lezen/schrijven van Common Data Form (CDF) bestanden Om &LabPlot; op uw systeem te installeren typt u het volgende in de basismap voor &LabPlot;: % ./configure % make % make install Omdat bij het installeren van &LabPlot; autoconf en automake worden gebruikt zou het compileren geen problemen mogen geven. Voor veel systemen zijn RPM- of DEB-pakketten beschikbaar. Kijk alstublieft op de download-afdeling van de thuispagina van &LabPlot; welke platformen worden ondersteund. Indien u een probleem ondervindt kunt u dat de auteur van &LabPlot; melden.